Kültür ve Turizm Bakanlığından:
Toplantı Tarihi ve No :24.09.2026-504
Karar Tarihi ve No :24.09.2026-12157
Dosya No :72.02.126
Toplantı Yeri
DİYARBAKIR
Batman ili, Gercüş ilçesi, Taşçı köyünde bulunan, herhangi bir sit alanında kalmayan, mülkiyeti Hazineye ait, tapunun orman nitelikli 101 ada 1 parseli sınırları içerisinde yer alan, Taşçı Köyü Kaya Yerleşim Alanının tescili konusunun değerlendirilmesine ilişkin; Batman İl Kültür ve Turizm Müdürlüğünün 24.06.2026 tarih ve 8514575 sayılı yazısı ve eki Hasankeyf Müzesi Müdürlüğünün uzman raporu, alanın tesciline yönelik kurum görüşlerinin istendiği ve güvenlik önlemlerinin alınmasının belirtildiği Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğünün 14.07.2026 tarih ve 8622135 sayılı yazısı, kurum görüşlerinin iletildiği Karayolları 9. Bölge Müdürlüğünün 16.07.2026 tarih ve 2187069 sayılı yazısı, İller Bankası Diyarbakır Bölge Müdürlüğünün 17.07.2026 tarih ve 21080 ve 24.07.2026 tarih ve 22004 sayılı yazıları, Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü Özel Alanlar ve Harita Dairesi Başkanlığının 28.07.2026 tarih ve 2026418004 sayılı yazısı, Batman Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğünün 31.07.2026 tarih ve 16282363 sayılı yazısı ve DSİ 10. Bölge Müdürlüğü Havza Yönetimi, İzleme ve Tahsisler Şube Müdürlüğünün 13.08.2026 tarih ve 7471646 sayılı yazısı ile Diyarbakır Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğünün 29.07.2026 tarih ve 4418396 sayılı uzman raporu ile 21.09.2026 tarih ve 4538553 sayılı dosya inceleme raporu okundu. Ekleri (kroki, tescil fişi vb.) ve konuya ilişkin bilgi, belgeler incelendi. Yapılan görüşmeler sonunda;
Batman ili, Gercüş ilçesi, Taşçı köyünde bulunan, herhangi bir sit alanında kalmayan, mülkiyeti Hazineye ait, tapunun orman nitelikli 101 ada 1 parseli sınırları içerisinde yer alan, Taşçı Köyü Kaya Yerleşim Alanının, 2863 sayılı Kanunun 6. maddesi ile Korunması Gerekli Taşınmaz Kültür Varlıklarının ve Sitlerin Tespit ve Tescili Hakkında Yönetmelik'in 4. maddesinde belirtilen "Korunması Gerekli Taşınmaz Kültür Varlığı" niteliklerini gösterdikinden anılan Kanunun 7. maddesi kapsamında, sınırları ekli koordinatlı krokide belirtildiği şekliyle I. derece arkeolojik sit olarak tesciline ve hazırlanan sit fişinin uygun olduğuna;
13.03.2012 tarih ve 28232 sayılı Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren "Korunması Gerekli Taşınmaz Kültür Varlıklarının ve Sitlerin Tespit ve Tescili Hakkında Yönetmelik" gereği ilgili Tapu Müdürlüğünce, 101 ada 1 parselin tapu kütüğü beyanlar hanesine; "Bir Kısmı I. Derece Arkeolojik Sit Alanıdır" şerhinin ifade edildiği şekilde konulmasına ve bu işleme ilişkin bilgi belgelerin Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğüne iletilmesine;
Taşçı Köyü Kaya Yerleşim Alanı I. derece arkeolojik sit sınırları içerisinde yapılacak olan her türlü fiziki ve inşaî (ifraz, tevhit, yeni parsel ihdası, imar uygulaması dâhil) uygulama öncesinde Koruma Bölge Kurulundan izin alınması gerektiğine ve sit sınırları içerisinde aykırı kullanımlar ile kaçak kazıların önlenmesine yönelik güvenlik önlemlerinin ilgili idarelerce alınması gerektiğine,
Taşçı Köyü Kaya Yerleşim Alanı I. Derece Arkeolojik Alanında; 2863 sayılı Kanunun 17. Maddesi uyarınca 3 (üç) yıl içerisinde ilgili idarelerce Koruma Amaçlı İmar Planı yapılmasına, Koruma Amaçlı İmar Planı yapılcayda kadar, alanın Geçiş Dönemi Koruma ve Kullanma Koşullarının, Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulu'nun Arkeolojik Sitler, Koruma ve Kullanma Koşulları başlıklı 05.11.1999 gün ve 658 sayılı İlke Kararının 1. Maddesinde belirtilen:
1-Korumaya yönelik bilimsel çalışmalar dışında aynen korunacak sit alanı olduğuna,
2-Bu alanlarda, kesinlikle hiçbir yapılaşmaya izin verilmemesine, imar planlarında aynen korunacak sit alanı olarak belirlenmesine, bilimsel amaçlı kazıların dışında hiçbir kazı yapılamayacağına, 3-Resmi ve özel kuruluşlarca zorunlu durumlarda yapılacak alt yapı uygulamaları için müze müdürlüğünün ve varsa kazı başkanının görüşüyle konunun koruma kurulunda değerlendirilmesine,
4-Yeni tarımsal alanların açılmamasına, yalnızca sınırlı mevsimlik tarımsal faaliyetlerin devam edebileceğine, Koruma Kurulunca uygun görülmesi halinde seracılığa devam edilebileceğine,
5-Höyük ve Tümülüslerde (I. derece arkeolojik sitlerde) toprağın sürülmesine dayanan tarımsal faaliyetlerin kesinlikle yasaklanmasına, ağaçlandırmaya gidilmemesine, yalnızca mevcut ağaçlardan ürün alınabileceğine,
6-Taş, toprak, kum vb. alınmamasına, kireç, taş, tuğla, mermer, kum, maden vb. ocakların açılmamasına, toprak, cıruf, çöp, sanayi atığı vb. malzeme dökülmemesine,
7-Bu alanlar içerisinde yer alan ören yerlerinde gezi yolu düzenlemesi, meydan tanzimi, açık otopark, WC, bilet gişesi, bekçi kulübesi gibi ünitelerin Koruma Kurulundan izin alınarak yapılabileceğine,
8-Bu alanlar içerisinde bulunan ve günümüzde halen kullanılan umuma açık mezarlıklarda sadece defin işlemlerinin yapılabileceğine,
9-Taşınmaz kültür varlıklarının mahiyetine tesir etmeyecek şekilde ilgili Koruma Kurulundan izin almak koşuluyla birleştirme (tevhit) ve ayırma (ifraz) yapılabileceğine, hükümleri doğrultusunda belirlenmesine karar verildi. 10215/1-1