Anayasa Mahkemesi Başkanlığından:
Esas Sayısı : 2025/36 (Siyasi Parti Mali Denetimi) Karar Sayısı : 2026/16 Karar Tarihi : 26/3/2026
Anahtar Partinin 2024 yılı kesin hesabının incelenmesidir.
Anahtar Partinin Anayasa Mahkemesine verdiği 2024 yılı kesin hesabına ilişkin belgeler üzerinde yapılan inceleme sonuçlarını içeren ve Raportör Oğuz ÇAKAR tarafından Heyete sunulan ilk inceleme raporu, Anayasa'nın ve 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun ile 22/4/1983 tarihli ve 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu'nun ilgili kuralları, bunların gerekçeleri ile diğer yasama belgeleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
Parti Genel Merkezi tarafından Anayasa Mahkemesine sunulan yazı ekinde yer verilen belgeler incelendiğinde merkez karar ve yönetim kurullarınca alınmış parti genel merkezi ve iller örgütleri kesin hesaplarının incelenip kabul edildiğine ve birleştirildiğine ilişkin kararın onaylı örneğinin bulunmadığı tespit edilmiştir.
Ayrıca Genel Merkez ve İller Gelir Gider Cetveli ile Genel Merkez ve İller Detay Gelir Gider Cetveli'nde bağışlar tutarının genel merkez ve illerin bağış tutarlarının toplanması ile (8.038.582,32 TL+ 2.454.167,95 TL+150.000 TL+189.337 TL+343.550 TL+ 727.500 TL+300.000 TL+200.000 TL) 12.403.137,27 TL olması gerekirken 11.695.637,27 TL, gelirler toplamı tutarının genel merkez ve illerin gelirlerinin toplanması ile (8.038.582,32 TL+2.454.167,95 TL+150.000 TL+189.337 TL+343.550 TL+727.500 TL+400.000 TL+200.000 TL) 12.503.137,27 TL olması gerekirken 11.795.637,27 TL; diğer çeşitli borçlar tutarının genel merkez ve illerin diğer çeşitli borçlarının toplanması ile (535.598,34 TL+2.597,35 TL) 538.195,69 TL olması gerekirken 1.245.695,69 TL; 31/12/2024 tarihindeki borçlar toplamı tutarının Genel Merkez ve illerin 31.12.2024 tarihindeki borçlarının toplanması ile (3.859.130,29 TL+107.697,82+2.597,35 TL) 3.969.425,46 TL olması gerekirken 4.676.925,46 TL olarak gösterildiği görülmüştür.
2820 sayılı Kanun'un 74. maddesinin ikinci ve Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün 51. maddesinin birinci fıkrası uyarınca, siyasi partilerin genel başkanları tarafından imzalanmış yazı ekinde merkez karar ve yönetim kurullarınca (parti tüzüğünde kesin hesapları onaylama görevi verilen yetkili organlarınca) alınmış parti genel merkezi ve il örgütleri kesin hesaplarının incelenip kabul edildiğine ve birleştirildiğine ilişkin kararın onaylı örneğini Anayasa Mahkemesine sunmaları zorunludur.
2820 sayılı Kanun'un 69. maddesinde bir siyasi partinin bütün gelirlerinin o siyasi partinin tüzel kişiliği adına elde edileceği, 70. maddesinde siyasi partilerin giderlerinin amaçlarına aykırı olamayacağı ve bir siyasi partinin bütün giderlerinin o siyasi parti tüzel kişiliği adına yapılacağı, 111. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde de yapılan inceleme ve araştırmaları engelleyen ve istenen bilgileri vermeyen parti sorumluları hakkında 6 aydan 1
yıla kadar hapis ve 60 milyon liradan az olmamak üzere ağır para cezası verileceği hüküm altına alınmıştır
Anayasa Mahkemesine hesap verilebilir şekilde kayıt ve belge düzeninin oluşturulmaması ve istenen belgelerin istendiği şeklinde verilmemesi inceleme ve araştırmayı engellemeye yönelik eylemler olduğundan Kanun'un 111. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi gereğince gerekli işlemlerin yapılması için Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulması gerekir.
Diğer yandan merkez karar ve yönetim kurulunca alınmış parti genel merkezi ve il örgütleri kesin hesabının incelenip kabul edildiğine ilişkin kararın onaylı örneğinin bulunmaması ve parti kesin hesaplarında yer verilen parasal tutarların birbirleri ile tutarsız olması nedeniyle Partinin 2024 yılı hesabının 2820 sayılı Kanun uyarınca kabul edilmesi mümkün değildir.
Anahtar Partinin 2024 yılı kesin hesabının incelenmesi sonucunda;
A. Parti genel merkezi ve il örgütleri kesin hesaplarının incelenip kabul edildiğine ve birleştirildiğine ilişkin kararın onaylı örneği bulunmaması ve kesin hesaplarda tutarsızlıklar olması sebebiyle Parti Genel Merkez hesabının denetimi gerçekleştirilemediğinden Partinin 2024 yılı hesabının 22/4/1983 tarihli ve 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu uyarınca kabul edilmesinin mümkün olmadığına,
B. Anayasa Mahkemesine hesap verilebilir şekilde kayıt ve belge düzeninin oluşturulmaması, hesabın dışında gelir ve gider gerçekleştirilmesi inceleme ve araştırmayı engellemeye yönelik eylemler olduğundan 2820 sayılı Kanun'un 111. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi uyarınca yasal işlem yapılması için Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulmasına,
26/3/2026 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.
Başkan Kadir ÖZKAYA
Başkanvekili Basri BAĞCI
Başkanvekili İrfan FİDAN
Üye Engin YILDIRIM
Üye Rıdvan GÜLEÇ
Üye Recai AKYEL
Üye Yusuf Şevki HAKYEMEZ
Üye Yıldız SEFERİNOĞLU
Üye Selahaddin MENTEŞ
Üye Kenan YAŞAR
Üye Muhterem İNCE
Üye Yılmaz AKÇİL
Üye Ömer ÇINAR
Üye Metin KIRATLI