Elektrik Piyasası Dengeleme ve Uzlaştırma Yönetmeliğinde değişiklik yapıldı. 'Saatlik' ibareleri yürürlükten kaldırıldı, 've/veya' ifadesi eklendi. Gün öncesi üretim/tüketim programı tanımı güncellendi, dengeleme güç piyasası teklifleri günlük ve uzlaştırma dönemi bazında verilecek. Fiyat alt/üst limitleri belirlendi, teklif bildirim saatleri ve süreçler düzenlendi.
Resmî Gazete mevzuatın eklerini (EK tabloları, cetveller) çoğu zaman HTML metnine koymuyor, sayının PDF'inde yayımlıyor. Aşağıda bu maddenin PDF sayfalarının otomatik okuması var: ek tablolar burada, ana metnin bir kopyası da yer alabilir. Bağlayıcı metin için PDF'e bakın.
ELEKTRİK PİYASASI DENGELEME VE UZLAŞTIRMA YÖNETMELİĞİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR YÖNETMELİK
MADDE 1- 14/4/2009 tarihli ve 27200 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Elektrik Piyasası Dengeleme ve Uzlaştırma Yönetmeliğinin 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (aa) bendinde yer alan “saatlik” ibaresi yürürlükten kaldırılmış, (şş) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiş, (tttt) bendinde yer alan “Uzlaştırmaya esas veriş-çekiş birimi” ibaresinden sonra gelmek üzere “(UEVÇB)” ibaresi eklenmiş ve (cccc), (eeeee), (ggggg) ve (iiiii) bentlerinde yer alan “ya da” ibareleri “ve/veya” şeklinde değiştirilmiştir.
“şş) Kesinleşmiş gün öncesi üretim/tüketim programı (KGÜP): Bir uzlaştırmaya esas veriş-çekiş biriminin bağlı olduğu piyasa katılımcısının yükümlülüklerine bağlı olarak bir sonraki günü ilişkin gerçekleştirmeyi öngördüğü ve Sistem İşletmecisine dengeleme güç piyasasının başlangıcında bildirdiği üretim ve/veya tüketim değerlerini,”
MADDE 2- Aynı Yönetmeliğin 9 uncu maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde yer alan “saatlik” ibaresi yürürlükten kaldırılmıştır.
MADDE 3- Aynı Yönetmeliğin 22 nci maddesinin dördüncü fıkrasında yer alan “uygun bulunması halinde” ibaresinden sonra gelmek üzere “yük alma ve/veya yük atma yönünde” ibaresi eklenmiştir.
MADDE 4- Aynı Yönetmeliğin 23 üncü maddesinin birinci fıkrasına aşağıdaki bent eklenmiştir.
“(f) Lisanssız elektrik üretim tesisi ile ilişkilendirilen tüketim noktasından çekilen elektrik enerjisi.”
MADDE 5- Aynı Yönetmeliğin 32/C maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir.
“(9) Üretim tesisinin toplayıcı portföyüne kaydettirilebilmesi için, tesisin en az birünitesinin Bakanlık kabulünün yapılmış olması ve devrin gerçekleştiği tarihte kendisi ile ilişkili uzlaştırmaya esas veriş-çekiş birimlerine ilişkin kayıtların tamamlanmış olması gereklidir.”
MADDE 6- Aynı Yönetmeliğin 66/C maddesinin altıncı fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“(6) Gün içi piyasası teklifleri için fiyat alt limiti olarak Gün Öncesi Piyasasında ve Dengeleme Güç Piyasasında Asgari ve Azami Fiyat Limitlerinin Belirlenmesine İlişkin Usul ve Esaslarda belirtilen alt fiyat limiti uygulanır. Fiyat üst limiti, söz konusu Usul ve Esaslarda belirtilen üst fiyat limitinin, pozitif ve negatif dengesizlik katsayılarının minimumu ile çarpılıp bu limite eklenmesi suretiyle belirlenir. Fiyat alt ve üst limiti PYS aracılığıyla piyasa katılımcılarına bildirilir.”
MADDE 7- Aynı Yönetmeliğin 67 nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“a) Dengeleme güç piyasası teklifleri günlük olarak, uzlaştırma dönemi bazında verilir. Her bir gün, 00:00’dan başlayıp, ertesi gün 00:00’da sona eren uzlaştırma dönemlerinden oluşur.”
MADDE 8- Aynı Yönetmeliğin 68inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (c) ve (e) bentleri aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“a) Her gün saat 15:30’a kadar, dengeleme güç piyasasına katılan her bir piyasa katılımcısı, kendi adına kayıtlı üretim, elektrik depolama ünitesi veya tesisi ve tüketim tesisi niteliğindeki tüm uzlaştırmaya esas veriş-çekiş birimleri için uzlaştırma dönemi bazında üretim
ve/veya tüketim değerlerini içeren kesinleşmiş gün öncesi üretim/tüketim programlarını ve dengeleme güç piyasasına ilişkin yük alma, yük atma tekliflerini PYS aracılığıyla Sistem İşletmecisine bildirir."
"c) Dengeleme güç piyasası kapsamında sunulan yük alma, yük atma teklifleri Sistem İşletmecisi tarafından her bir teklif bölgesi ve her bir uzlaştırma dönemi için fiyat sırasına dizilir."
"e) Her bir uzlaştırma dönemine ilişkin dengeleme güç piyasasında belirlenen sistem marjinal fiyatları, Sistem İşletmecisi tarafından ilgili uzlaştırma dönemini takip eden dört saat içinde belirlenerek piyasa katılımcılarına duyurulur."
MADDE 9- Aynı Yönetmeliğin 69 uncu maddesinin birinci, ikinci ve altıncı fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiş, aynı maddeye aşağıdaki fıkra eklenmiştir.
"(1) Her bir piyasa katılımcısının, denge sorumluluğuna ilişkin yükümlülüklerine bağlı olarak bir sonraki gün için uzlaştırma dönemi bazında gerçekleştirmesi öngörülen üretim ve/veya tüketim değerlerine ilişkin kesinleşmiş gün öncesi üretim/tüketim programları ve emre amade kapasiteleri her gün saat 15:30'a kadar Sistem İşletmecisine bildirilir. Sistem İşletmecisi, KGÜP'lerini bildirmemeyi itiyat haline getiren piyasa katılımcıları için bir rapor düzenleyerek Kanunun 16 ncı maddesi uyarınca yaptırım uygulanmak üzere Kuruma bildirir. Bildirilen KGÜP'ler en geç gün içi piyasasının kapı kapanış zamanını takip eden yarım saat sonrasına kadar ilgili piyasa katılımcısı tarafından güncellenebilir. Gün içi piyasasına ilişkin faaliyetler sonucu dengeleme güç piyasası kapsamında yapılan bildirimler, sistem işletmecisi tarafından verilen iletim kısıtlarını giderme amacındaki 1 kodlu talimatları artırıcı yönde olamaz. Dengeleme biriminin sisteme bağlantısının kısıt kayıtlı bağlantı niteliği taşıması halinde emre amade kapasite, sistem işletmecisi tarafından belirlenen teknik olarak gerçekleştirilebilecek azami kapasite ile sınırlandırılır. PYS'ye erişimi olmayan piyasa katılımcıları emre amade kapasiteleri ve kesinleşmiş gün öncesi üretim/tüketim programlarını saat 14:30'a kadar üretim tesisinin bağlı olduğu BYTM'ye bildirir. Bu durumda, BYTM'ler kendilerine bildirilen kesinleşmiş gün öncesi üretim/tüketim programlarını ve emre amade kapasitelerini PYS'ye girerler. BYTM'ler kendi bölgeleri içindeki uzlaştırmaya esas veriş-çekiş birimlerine ilişkin kesinleşmiş gün öncesi üretim/tüketim programlarını ve emre amade kapasitelerini her gün saat 15:30'a kadar PYS'ye girilmesini takip etmek ve piyasa katılımcısının PYS'ye girişini zamanında tamamlamasını sağlamakla sorumludurlar.
(2) Tüm uzlaştırmaya esas veriş-çekiş birimleri, kesinleşmiş gün öncesi üretim/tüketim programlarını ve emre amade kapasitelerini bildirmekle yükümlüdür. Kesinleşmiş gün öncesi üretim/tüketim programı piyasa katılımcısı adına kayıtlı, üretim, tüketim tesisi ve elektrik depolama ünitesi veya tesisi niteliğindeki tüm uzlaştırmaya esas veriş-çekiş birimleri için uzlaştırma dönemi bazında üretim ve/veya tüketim değerlerini içerir. Kesinleşmiş gün öncesi üretim/tüketim programları uzlaştırmaya esas veriş-çekiş birimleri için, ayrı ayrı bildirilir."
"(6) Sistem İşletmecisi, sistem işletiminin güvenliği açısından gerekli görmesi halinde, üretim ve/veya tüketimlerini, KGÜP'lerine ve Sistem İşletmecisi tarafından verilen talimatlara uygun gerçekleştirmediği tespit edilen piyasa katılımcılarını, tespitlerin ayrıntılarını içeren bir rapor düzenleyerek Kanunun 16 ncı maddesi uyarınca yaptırım uygulanmak üzere Kuruma bildirebilir."
"(11) Dağıtım sisteminden bağlı lisanssız elektrik üretim tesislerine ilişkin KGÜP ve emre amade kapasite bildirimleri; dengeleme güç piyasası uzlaştırma hesaplamaları ve bildirimleri için görevli tedarik şirketleri ve/veya toplayıcı bazında oluşturulan uzlaştırmaya esas veriş-çekiş birimleri üzerinden gerçekleştirilir."
MADDE 10- Aynı Yönetmeliğin 69/A maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“(1) Her bir piyasa katılımcısı, bir sonraki gün için uzlaştırma dönemlerinde mevcut koşullarda, acil durumlar da dahil olmak üzere, teknik olarak sisteme verebileceği ve/veya çekebileceği maksimum güç miktarını arıza/bakım, iklim/verim gibi teknik koşulları da göz önüne alarak emre amade kapasite bildirimi olarak her gün saat 15:30’a kadar Sistem İşletmecisine bildirir.”
MADDE 11- Aynı Yönetmeliğin 70 inci maddesinin birinci, ikinci, üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“(1) Dengeleme güç piyasasına katılan piyasa katılımcıları, dengeleme güç piyasası kapsamındaki dengeleme birimi bazında, bir gün sonrası için geçerli olmak üzere azami yük alma ve yük atma hızları dikkate alınarak 15 dakika içinde gerçekleştirebilecekleri üretim/tüketim artış ya da azalmalarına ilişkin yük alma ve yük atma tekliflerini, teklif fiyatlarını ve teklif miktarlarını içerecek şekilde, her bir teklif bölgesi ve ilgili günün her uzlaştırma dönemi için, PYS aracılığıyla Sistem İşletmecisine bildirirler. Termik kaynaklı elektrik üretim tesisleri, PYS aracılığıyla beyan ettikleri yüklenme ve yük düşme eğrilerine göre teklif miktarlarını değerlendirmek üzere Sistem İşletmecisine bildirir. Piyasa katılımcıları tarafından Sistem İşletmecisine bildirilmiş olan yük değişim eğrileri ilgili takvim yılı içerisinde azami dört defa güncellenebilir. İlgili teklif miktarlarının Elektrik Piyasası Yan Hizmetler Yönetmeliği kapsamındaki primer frekans kontrolü ve sekonder frekans kontrolü rezerv miktarlarına karşılık gelen kapasite hariç tutularak bildirilmesi esastır.
(2) Yük alma teklifleri, dengeleme güç piyasası kapsamındaki piyasa katılımcısının, ilgili günün her bir uzlaştırma dönemi için ilgili dengeleme biriminin, ilk seviye için kesinleşmiş gün öncesi üretim/tüketim programına, diğer seviyeler için bir önceki seviyede belirtilmiş olan üretim ve/veya tüketime göre, azami 15 dakika içinde gerçekleştirebileceği üretim artış ve/veya tüketim azalmasının MW cinsinden miktarını ve bu üretim artışı ve/veya tüketim azalması için talep ettiği birim fiyatı (TL/MWh) içerir.
(3) Yük atma teklifleri, dengeleme güç piyasası kapsamındaki piyasa katılımcısının, ilgili günün her bir uzlaştırma dönemi için ilgili dengeleme biriminin, ilk seviye için kesinleşmiş gün öncesi üretim/tüketim programına, diğer seviyeler için bir önceki seviyede belirtilmiş olan üretim ve/veya tüketime göre, azami 15 dakika içinde gerçekleştirebileceği üretim azalması ve/veya tüketim artışının MW cinsinden miktarını ve bu üretim azalması ve/veya tüketim artışı için ödemeyi teklif ettiği birim fiyatı (TL/MWh) içerir.
(4) Dengeleme güç piyasası kapsamındaki piyasa katılımcıları yük alma ve yük atma yönünde ayrı ayrı olmak üzere 15 miktar seviyesinde yük alma ve yük atma teklifi bildirebilirler. Hidroelektrik santraller hariç olmak üzere, uzlaştırma dönemi bazında yük alma ve yük atma teklif miktarlarına ilişkin fiyatlar yük alma ve yük atma yönünde ayrı ayrı olmak ve tüm miktar seviyeleri için en yüksek ve en düşük teklif fiyatları arasındaki fark, yük alma yönünde en düşük teklif fiyatının yük atma yönünde ise en yüksek teklif fiyatının Kurul tarafından belirlenecek oranını aşmamak kaydı ile piyasa katılımcısı tarafından bildirilir. Hidroelektrik santraller her bir miktar seviyesi için yukarıdaki koşuldan bağımsız teklif fiyatı bildirebilirler. Bildirilen tüm yük alma ve yük atma teklif fiyatlarının aşağıdaki şartları taşıması esastır:
a) Dengeleme güç piyasasına sunulacak tüm teklif fiyatlarına ilişkin asgari ve azami fiyat limitleri, Kurul tarafından onaylanarak yürürlüğe giren Gün Öncesi Piyasasında ve Dengeleme Güç Piyasasında Asgari ve Azami Fiyat Limitlerinin Belirlenmesine İlişkin Usul ve
Esaslar uyarınca Piyasa İşletmecisi tarafından belirlenerek PYS aracılığıyla piyasa katılımcılarına duyurulur. Tüm teklif fiyatları yüzde birlik hassasiyete sahiptir ve Türkiye'nin resmî para birimindedir.
b) Tüm yük alma teklif fiyatları ilgili teklif bölgesi için ilgili uzlaştırma döneminde belirlenmiş olan nihai piyasa takas fiyatından büyük ya da eşit olacak şekilde belirlenir.
c) Tüm yük atma teklif fiyatları ilgili teklif bölgesi için ilgili uzlaştırma döneminde belirlenmiş olan nihai piyasa takas fiyatından küçük ya da eşit olacak şekilde belirlenir.
ç) Tüm yük alma teklifleri, bir sonraki teklif seviyesinin fiyatı, bir önceki teklif seviyesinin fiyatından yüksek ya da eşit olacak şekilde bildirilir.
d) Tüm yük atma teklifleri, bir sonraki teklif seviyesinin fiyatı bir önceki teklif seviyesinin fiyatından düşük ya da eşit olacak şekilde bildirilir.
e) Gün ışığından daha fazla yararlanılmasını sağlamak amacıyla saatlerin ileri alınması durumunda, ilgili uzlaştırma dönemleri için nihai piyasa takas fiyatı 0 TL/MWh olarak dikkate alınır.
f) Gün ışığından daha fazla yararlanılmasını sağlamak amacıyla saatlerin geri alınması durumunda, tekrarlayan ilgili uzlaştırma dönemleri için oluşan fiyatların aritmetik ortalaması nihai piyasa takas fiyatı olarak dikkate alınır.
(5) Dengeleme güç piyasası kapsamındaki bir dengeleme birimi için bir uzlaştırma dönemine ilişkin yük alma ve yük atma teklif miktarlarının toplamının, talimatın ilgili dengeleme birimine ulaştıktan sonraki 15 dakika içinde gerçekleştirebileceği çıkış gücü ya da tüketim değişimi dikkate alınarak belirlenmesi esastır. Herhangi bir uzlaştırma dönemi için dengeleme güç piyasası kapsamındaki bir dengeleme birimine ilişkin yük alma yönünde sunulan tüm tekliflerin ilgili dengeleme birimi tarafından azami 15 dakikalık süre içinde yerine getirilebilir olması esastır. Aynı şekilde, herhangi bir uzlaştırma dönemi için dengeleme güç piyasası kapsamındaki bir dengeleme birimine ilişkin yük atma yönünde sunulan tüm tekliflerin ilgili dengeleme birimi tarafından azami 15 dakikalık süre içinde yerine getirilebilir olması esastır. Bir teklif bildiriminin geçerli olabilmesi için, teklif sahibinin, yaptığı teklifin azami 15 dakika içerisinde yerine getirilebilir olması için gerekli kapasiteyi hazır bulundurması gereklidir. Yük alma ve yük atma teklif miktarları için asgari miktar 10 MW'tır. Gerekli görmesi durumunda, Sistem İşletmecisi en az 1 ay öncesinden piyasa katılımcılarına bildirmek koşuluyla teklifler için farklı asgari sınır belirleyebilir. Bildirilen tüm yük alma ve yük atma teklif miktarları 1 MW ve katları cinsinden ifade edilir.”
MADDE 12- Aynı Yönetmeliğin 71 inci maddesinin ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“(2) Dengeleme güç piyasası kapsamında sunulan yük alma, yük atma tekliflerinin miktarları;
a) Gün içi piyasası faaliyetleri nedeni ile KGÜP'lerde değişiklik olması halinde en geç ilgili uzlaştırma dönemine ilişkin gün içi piyasasının kapı kapanış zamanını takip eden yarım saat sonrasına kadar ilgili piyasa katılımcısı tarafından güncellenebilir.
b) Gün içi piyasası faaliyetleri dışında teknik bir gereklilik ortaya çıkması halinde en fazla geçerli olduğu uzlaştırma döneminden 1 saat öncesine kadar değiştirilebilir, ancak bu değişiklik teklifin Sistem İşletmecisine teklif değişikliğine sebep olan teknik gereklilik ile ilgili bilgi verilmesi ve Sistem İşletmecisinin teklif değişikliğine izin vermesi ile gerçekleştirilebilir. Teklif değişikliğine ilişkin teknik sebepler, en fazla 2 iş günü içinde Sistem İşletmecisine PYS üzerinden ya da yazılı olarak bildirilir.
(3) Dengeleme güç piyasası kapsamında sunulan tekliflerin Sistem İşletmecisi tarafından gerçek zamandan yarım saat öncesine kadar talimatlandırılması ya da Sistem İşletmecisi tarafından bildirim ile uzlaştırmaya esas veriş-çekiş birimi bazlı oluşturulan kısıt listesine alınması durumunda uzlaştırmaya esas veriş-çekiş birimi bazında yer alan KGÜP verileri kesinleşmiş uzlaştırma dönemi üretim/tüketim planı olarak değerlendirilir. Sistem işletmecisi ilgili kısıt durumunun ortadan kalkması durumunda, ilgili piyasa katılımcısını 15 dakika içerisinde yeniden bilgilendirir. Bu uygulamadan etkilenen santraller, kısıt sebebi ve gerekçeleri Sistem İşletmecisi tarafından düzenli olarak Kuruma bildirilir.
(4) Sistem İşletmecisi dengeleme güç piyasası kapsamında oluşmuş olan aynı fiyattaki tekliflerin sıralamasında; uzlaştırmaya esas veriş-çekiş birimlerinin bir önceki veya sonraki uzlaştırma dönemindeki çalışma durumları ve/veya su rezerv yönetimini göz önünde bulundurarak değerlendirme yapabilir.”
MADDE 13- Aynı Yönetmeliğin 71/A maddesinin birinci fıkrasında yer alan “3 iş günü içerisinde” ibaresinden sonra gelmek üzere “PYS üzerinden ya da” ibaresi eklenmiş, dördüncü fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“(4) MYTM tarafından onaylanması suretiyle, emre amade kapasitede artış yapılması durumunda, ilgili dengeleme birimi için, ilgili günün takip eden uzlaştırma dönemlerine ilişkin yük alma teklif miktarı girilmesine veya var olan yük alma teklif miktarlarının güncellenmesine izin verilir. Bir dengeleme birimine ilişkin emre amade kapasitenin artması söz konusu dengeleme biriminin KGÜP değerinin artırılması için gerekçe teşkil etmez.”
MADDE 14- Aynı Yönetmeliğin 72 nci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “saat” ibaresi “uzlaştırma dönemi” şeklinde değiştirilmiş, üçüncü fıkrasının (a) bendine aşağıdaki cümle eklenmiştir.
“Ayrıca Sistem İşletmecisi, devrede olan termik kaynaklı dengeleme birimi UEVÇB’ye ise yük değişim eğrilerini dikkate alarak talimat verebilir.”
MADDE 15- Aynı Yönetmeliğin 73 üncü maddesinin dördüncü fıkrasına aşağıdaki cümle eklenmiş, aynı maddeye aşağıdaki fıkra eklenmiştir.
“Dengeleme güç piyasasında yerine getirilmeyen talimatların raporlanmasına ilişkin kriterler, Kurul Kararı ile belirlenir.”
“(9) Dengeleme güç piyasasında Sistem İşletmecisi KGÜP üzerinde üretim yapan UEVÇB’leri tespit etmesi durumunda KGÜP seviyesinde çalışması yönünde uyarır, söz konusu uyarı kapsamında talimat verilmez. Ancak verilen KGÜP seviyesine çalışması yönünde uyarılmasına rağmen, uyarı yerine getirilmez ise Kuruma raporlanır.”
MADDE 16- Aynı Yönetmeliğin 75 inci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “ilgili üretim tesislerinin” ibaresinden sonra gelmek üzere “, müstakil depolama tesislerinin” ibaresi eklenmiş, ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve aynı maddeye aşağıdaki fıkra eklenmiştir.
“(2) Dengeleme birimi olup dengeleme güç piyasası kapsamında teklif sunmamış olan, dengeleme birimi olmayan üretim tesislerine sahip piyasa katılımcılarına, portföyünde dağıtım sisteminden bağlı lisanssız elektrik üretim tesisi bulunan piyasa katılımcılarına, iletim sisteminden bağlı lisanssız elektrik üretim tesisi sahiplerine ve müstakil elektrik depolama tesisine sahip piyasa katılımcılarına ilgili tesisler için Sistem İşlemecisi tarafından acil durum talimatı verilebilir. Bu talimatlar için uzlaştırma fiyatı olarak, talimatın yük alma yönünde olması halinde ilgili uzlaştırma döneminde verilmiş olan yük alma talimat fiyatlarının en yükseği, talimatın yük atma yönünde olması halinde ilgili uzlaştırma döneminde verilmiş olan yük atma
talimat fiyatlarının en düşüğü kullanılır ve talimatlar net talimat hacminin belirlenmesinde kullanılmak üzere kayda alınır. İlgili uzlaştırma döneminde, acil durum talimatı ile aynı yönde talimat oluşmaması durumunda, bir önceki ay aynı yönde verilmiş olan teklif fiyatlarının aritmetik ortalaması söz konusu talimatlar için uzlaştırma fiyatı olarak kullanılır. Ancak yük alma talimatları için belirlenen aritmetik ortalama fiyatın ilgili uzlaştırma döneminin piyasa takas fiyatından düşük olması veya yük atma talimatları için belirlenen aritmetik ortalama fiyatın ilgili uzlaştırma döneminin piyasa takas fiyatından yüksek olması durumunda ilgili uzlaştırma döneminin piyasa takas fiyatı, söz konusu talimatlar için uzlaştırma fiyatı olarak kullanılır. Söz konusu talimatların uzlaştırma fiyatının Gün Öncesi Piyasasında ve Dengeleme Güç Piyasasında Asgari ve Azami Fiyat Limitlerinin Belirlenmesine İlişkin Usul ve Esaslar uyarınca belirlenen azami fiyat limitini aşması durumunda ise bahse konu Usul ve Esaslar uyarınca belirlenen azami fiyat limiti uygulanır.”
“(4) Portföyünde dağıtım sisteminden bağlı lisanssız elektrik üretim tesisi bulunan görevli tedarik şirketleri ve toplayıcılara acil durum talimatı verilmesi durumunda;
a) Dağıtım şirketleri ve dağıtım lisansına sahip ilgili OSB ve endüstri bölgeleri, görevli tedarik şirketlerinin bildirimi üzerine söz konusu talimatların yerine getirilmesini sağlamakla yükümlüdür.
b) Söz konusu talimat, görevli tedarik şirketleri tarafından ilgisine göre lisanssız elektrik üretim tesisinin bağlı olduğu dağıtım şirketleri ve dağıtım lisansına sahip ilgili OSB ve endüstri bölgelerine iletilir.
c) Görevli tedarik şirketleri, dağıtım şirketleri ve dağıtım lisansı sahibi OSB ve endüstri bölgeleri ile koordineli şekilde bölgesinde bulunan lisanssız üretim tesisleri için tek bir UEVÇB oluşturur.
ç) Bu talimatlar, işletmedeki elektriksel kurulu gücü 900 kW ve üzeri olan santrallerden işletmedeki elektriksel kurulu gücü en büyük olan tesisten başlayarak işletmedeki mekanik kurulu gücü yüksek olan, ilk kabul tarihi önce olan ve bağlantı anlaşma tarihi önce olan tesisler vasıtasıyla, bu sıralama takip edilerek görevli tedarik şirketinin portföyünden başlamak üzere yerine getirilir. Bu kapsamda, görevli tedarik şirketleri tarafından acil durum talimatı kapsamına giren santral listesi, ilgili dağıtım şirketi ve dağıtım lisansı sahibi OSB ve endüstri bölgesine iletilir.
d) İlgili dağıtım şirketi ve dağıtım lisansı sahibi OSB ve endüstri bölgeleri, talimat kapsamındaki tesislerin talimatın yerine getirilmesine ilişkin bilgilerini görevli tedarik şirketlerine iletir.
e) Toplayıcılar portföylerinde bulunan dağıtım sisteminden bağlı lisanssız elektrik üretim santralleri için gerekli uzaktan kontrol mekanizmalarını tesis etmek ve acil durum talimatlarının yerine getirilmesini sağlamakla yükümlüdürler.”
MADDE 17- Aynı Yönetmeliğin 76 ncı maddesinin birinci fıkrasında yer alan “saatlik olarak” ibaresi “uzlaştırma dönemi bazında” şeklinde değiştirilmiştir.
MADDE 18- Aynı Yönetmeliğin 78 inci maddesinin birinci ve üçüncü fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“(1) Dengeleme güç piyasası kapsamında Sistem İşletmecisi tarafından ilgili piyasa katılımcılarına gönderilen talimatlara ilişkin olarak, her uzlaştırma döneminin bitimini takip eden dört saat içerisinde taraflar arasında mutabakat sağlanır.”
“(3) Mutabakat süresinin sona ermesi sonrasında talimatlara ve ilgili uzlaştırma dönemi için Dengeleme Güç Piyasası kapsamında belirlenen Sistem Marjinal Fiyatına ilişkin herhangi bir değişiklik yapılamaz.”
MADDE 19- Aynı Yönetmeliğin 104 üncü maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “YALTMd,u,r” tanımı aşağıdaki şekilde değiştirilmiş, aynı maddeye aşağıdaki fıkra eklenmiştir.
“YALTMd,u,r Dengeleme güç piyasası kapsamındaki “d” dengeleme biriminin “u” uzlaştırma dönemi için geçerli “r” teklifine ilişkin Sistem İşletmecisi tarafından verilmiş ve uzlaştırmaya esas veriş miktarı, uzlaştırmaya esas çekiş miktarı ve KGÜP değerlerine göre 78 inci madde çerçevesinde yerine getirilmiş olan Yük Alma Talimat Miktarını (MW),”
“(3) İletim ve dağıtım sisteminden bağlı lisanssız elektrik üretim tesisleri için yerine getirilmiş olan yük alma talimat miktarı, uzlaştırmaya esas veriş miktarı ve KGÜP değerleri dikkate alınarak tespit edilir.”
MADDE 20- Aynı Yönetmeliğin 107 nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “YATTMd,u,r” tanımı aşağıdaki şekilde değiştirilmiş, aynı maddeye aşağıdaki fıkra eklenmiştir.
“YATTMd,u,r Dengeleme güç piyasası kapsamındaki “d” dengeleme biriminin “u” uzlaştırma dönemi için geçerli “r” teklifine ilişkin Sistem İşletmecisi tarafından verilmiş ve uzlaştırmaya esas veriş miktarı, uzlaştırmaya esas çekiş miktarı ve KGÜP değerlerine göre 78 inci madde çerçevesinde yerine getirilmiş olan Yük Atma Talimat Miktarını (MW),”
“(3) İletim ve dağıtım sisteminden bağlı lisanssız elektrik üretim tesisleri için yerine getirilmiş olan yük atma talimat miktarı, uzlaştırmaya esas veriş miktarı ve KGÜP değerleri dikkate alınarak tespit edilir.”
MADDE 21- Aynı Yönetmeliğin 109 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan “saatte” ibareleri “uzlaştırma döneminde” şeklinde değiştirilmiş, ikinci fıkrasına aşağıdaki cümle eklenmiştir.
“Ancak 72 nci maddenin üçüncü fıkrası kapsamında soğuk veya ılık yedek olduğundan dolayı talimatlandırılmamış olan UEVÇB’lerin teklifleri Sistem Marjinal Fiyatının belirlenmesinde dikkate alınmaz.”
MADDE 22- Aynı Yönetmeliğin 110 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan “EDTAf ve EDTBf” formülleri ve altıncı fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
$$ \begin{aligned} "EDTA_f" &= \left( \sum_{t=1}^{m} \sum_{u=1}^{n} \max(EDT_{f,t,u}(+); 0) \right) \ EDTB_f &= \sum_{t=1}^{m} \sum_{u=1}^{n} EDT_{f,t,u}(-) - \left( \sum_{t=1}^{m} \sum_{u=1}^{n} \min(EDT_{f,t,u}(+); 0) \right) \end{aligned} $$
“(6) Toplayıcı portföyünde yer alan dengeleme birimi olmayan lisanslı ve lisanssız elektrik üretim tesisleri ile müstakil elektrik depolama tesislerinin KÜPST hesaplaması;
a) Dengeleme birimi olmak üzere topluluk için oluşturulan uzlaştırmaya esas veriş-çekiş birimi bazında,
b) Tesislerin topluluk oluşturmaması halinde;
Lisanslı üretim tesisleri için münferit olarak,
İletim sisteminden bağlı lisanssız üretim tesisleri için santral bazında,
Dağıtım sisteminden bağlı lisanssız üretim tesisleri için dengeleme güç piyasası için piyasa katılımcısı bazında oluşturulan uzlaştırmaya esas veriş-çekiş birimi bazında,
gerçekleştirilir. Bu kapsamda uygulanacak olan tolerans katsayısı Kurul kararı ile belirlenir.”
MADDE 23- Aynı Yönetmeliğin 111 inci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “KEYALMf,d,u,r” ve “KEYATMf,d,u,r” tanımları aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve aynı fıkraya aşağıdaki “g” tanımı eklenmiştir.
“KEYALMf,d,u,ç,r “f” dengeden sorumlu tarafın denge sorumluluğu kapsamında yer alan, dengeleme güç piyasası kapsamındaki “d” dengeleme biriminin “u” uzlaştırma dönemi içerisindeki 91 inci madde uyarınca dengeleme güç piyasasında uygulanan “ç” uzlaştırma dönemleri için geçerli “r” teklifinin Kabul Edilen ve Yerine Getirilmiş Yük Alma Teklifi Miktarını (MWh),
KEYATMf,d,u,ç,r “f” dengeden sorumlu tarafın denge sorumluluğu kapsamında yer alan, dengeleme güç piyasası kapsamındaki “d” dengeleme biriminin “u” uzlaştırma dönemi içerisindeki 91 inci madde uyarınca dengeleme güç piyasasında uygulanan “ç” uzlaştırma dönemleri için geçerli “r” teklifinin Kabul Edilen ve Yerine Getirilmiş Yük Atma Teklifi Miktarını (MWh),”
“g “u” uzlaştırma dönemindeki 91 inci madde kapsamında dengeleme güç piyasasında uygulanan uzlaştırma dönemi sayısını,”
MADDE 24- Aynı Yönetmeliğin 113 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (a) ve (b) bentlerinde yer alan “yük atma talimatlarına” ibarelerinden sonra gelmek üzere “, beklenen üretim/tüketim miktarından sapmalarına” ibareleri eklenmiştir.
MADDE 25- Aynı Yönetmeliğin 132/C maddesinin üçüncü fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“(3) Önlisansa/lisansa konu projeler kapsamında temine konu taşınmazlar ile kamulaştırmasız el atma veya proje ile ilişkili taşınmazlardan kaynaklı her türlü alacak ve tazminat talebi nedeniyle Kuruma ve/veya kamulaştırma işlemlerini yürüten ilgili bakanlığa karşı açılan dava ve başlatılan icra takiplerinde, bu davaların gerektirdiği her türlü giderler ile mahkemece belirlenecek olan bedeller ve/veya icra takibine konu bedelin önlisans/lisans sahibi tüzel kişi tarafından ferileri ile birlikte ödenmemesi hallerinde, ilgili tüzel kişiye Kurum tarafından bildirimde bulunulur. Verilen süre içerisinde ödeme yapılmaması halinde Kurum söz konusu tutarın ilgili tüzel kişinin piyasa alacaklarından tahsiline ilişkin Piyasa İşletmecisine bildirimde bulunur. Piyasa İşletmecisi bu bildirime istinaden avans ve/veya fatura alacaklarını, ilgili tüzel kişiye ödeme yapılmaksızın tahsili takip eden iş günü Kurum hesabına aktarır ve ilgili tüzel kişinin satıcı olduğu uzlaştırmaya esas ikili anlaşma bildirimi girmesine izin verilmez, ileriye dönük yapılmış olan satış yönündeki ikili anlaşma bildirimleri iptal edilir ve ilgili taraflara PYS aracılığıyla bilgi verilir. Ayrıca bu kapsamdaki tüzel kişilerin herhangi bir toplayıcı portföyüne dahil edilmesine ve dengeden sorumlu grupta yer almasına izin verilmez. Herhangi bir dengeden sorumlu grupta ve/veya toplayıcı portföyünde yer alması durumunda bildirim tarihini takip eden ilk fatura döneminde dengeden sorumlu gruptan ve/veya toplayıcının portföyünden çıkarılır, dengeden sorumlu grubun tarafı ise dengeden sorumlu grup dağıtılır. Bu işlemler bildirimde yer alan tutar tahsil edilinceye kadar devam eder. Bu fıkra kapsamındaki alacaklar herhangi bir işleme konu edilmeden öncelikli olarak Kurum hesabına aktarılır ve bu alacaklar tahsil edilmeden başka bir işleme konu edilemez.”
MADDE 26- Aynı Yönetmeliğe aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.
“Termik kaynaklı ünitelerin yük değişim eğrilerine göre talimatlandırılması
GEÇİCİ MADDE 41- (1) 72 nci maddenin üçüncü fıkrasının (a) bendi uyarınca, devrede olan termik kaynaklı UEVÇB’ye yük değişim eğrilerine göre talimat verilmesi 1/1/2027 tarihinden itibaren uygulanır.”
MADDE 27- Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
MADDE 28- Bu Yönetmelik hükümlerini Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu Başkanı yürütür.
ELEKTRİK PİYASASI DENGELEME VE UZLAŞTIRMA YÖNETMELİĞİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR YÖNETMELİK
MADDE 1- 14/4/2009 tarihli ve 27200 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Elektrik Piyasası Dengeleme ve Uzlaştırma Yönetmeliğinin 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (aa) bendinde yer alan “saatlik” ibaresi yürürlükten kaldırılmış, (şş) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiş, (tttt) bendinde yer alan “Uzlaştırmaya esas veriş-çekiş birimi” ibaresinden sonra gelmek üzere “(UEVÇB)” ibaresi eklenmiş ve (cccc), (eeeee), (ggggg) ve (iiiii) bentlerinde yer alan “ya da” ibareleri “ve/veya” şeklinde değiştirilmiştir.
“şş) Kesinleşmiş gün öncesi üretim/tüketim programı (KGÜP): Bir uzlaştırmaya esas veriş-çekiş biriminin bağlı olduğu piyasa katılımcısının yükümlülüklerine bağlı olarak bir sonraki günü ilişkin gerçekleştirmeyi öngördüğü ve Sistem İşletmecisine dengeleme güç piyasasının başlangıcında bildirdiği üretim ve/veya tüketim değerlerini,”
MADDE 2- Aynı Yönetmeliğin 9 uncu maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde yer alan “saatlik” ibaresi yürürlükten kaldırılmıştır.
MADDE 3- Aynı Yönetmeliğin 22 nci maddesinin dördüncü fıkrasında yer alan “uygun bulunması halinde” ibaresinden sonra gelmek üzere “yük alma ve/veya yük atma yönünde” ibaresi eklenmiştir.
MADDE 4- Aynı Yönetmeliğin 23 üncü maddesinin birinci fıkrasına aşağıdaki bent eklenmiştir.
“(f) Lisansssız elektrik üretim tesisi ile ilişkilendirilen tüketim noktasından çekilen elektrik enerjisi.”
MADDE 5- Aynı Yönetmeliğin 32/C maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir.
“(9) Üretim tesisinin toplayıcı portföyüne kaydettirilebilmesi için, tesisin en az birünitesinin Bakanlık kabulünün yapılmış olması ve devrin gerçekleştiği tarihte kendisi ile ilişkili uzlaştırmaya esas veriş-çekiş birimlerine ilişkin kayıtların tamamlanmış olması gereklidir.”
MADDE 6- Aynı Yönetmeliğin 66/C maddesinin altıncı fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“(6) Gün içi piyasası teklifleri için fiyat alt limiti olarak Gün Öncesi Piyasasında ve Dengeleme Güç Piyasasında Asgari ve Azami Fiyat Limitlerinin Belirlenmesine İlişkin Usul ve Esaslarda belirtilen alt fiyat limiti uygulanır. Fiyat üst limiti, söz konusu Usul ve Esaslarda belirtilen üst fiyat limitinin, pozitif ve negatif dengesizlik katsayılarının minimumu ile çarpılıp bu limite eklenmesi suretiyle belirlenir. Fiyat alt ve üst limiti PYS aracılığıyla piyasa katılımcılarına bildirilir.”
MADDE 7- Aynı Yönetmeliğin 67 nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“a) Dengeleme güç piyasası teklifleri günlük olarak, uzlaştırma dönemi bazında verilir. Her bir gün, 00:00’dan başlayıp, ertesi gün 00:00’da sona eren uzlaştırma dönemlerinden oluşur.”
MADDE 8- Aynı Yönetmeliğin 68inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (c) ve (e) bentleri aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“a) Her gün saat 15:30’a kadar, dengeleme güç piyasasına katılan her bir piyasa katılımcısı, kendi adına kayıtlı üretim, elektrik depolama ünitesi veya tesisi ve tüketim tesisi niteleşindeki tüm uzlaştırmaya esas veriş-çekiş birimleri için uzlaştırma dönemi bazında üretim
ve/veya tüketim değerlerini içeren kesinleşmiş gün öncesi üretim/tüketim programlarını ve dengeleme güç piyasasına ilişkin yük alma, yük atma tekliflerini PYS aracılığıyla Sistem İşletmecisine bildirir."
"c) Dengeleme güç piyasası kapsamında sunulan yük alma, yük atma teklifleri Sistem İşletmecisi tarafından her bir teklif bölgesi ve her bir uzlaştırma dönemi için fiyat sırasına dizilir."
"e) Her bir uzlaştırma dönemine ilişkin dengeleme güç piyasasında belirlenen sistem marjinal fiyatları, Sistem İşletmecisi tarafından ilgili uzlaştırma dönemini takip eden dört saat içinde belirlenerek piyasa katılımcılarına duyurulur."
MADDE 9- Aynı Yönetmeliğin 69 uncu maddesinin birinci, ikinci ve altıncı fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiş, aynı maddeye aşağıdaki fikra eklenmiştir.
"(1) Her bir piyasa katılımcısının, denge sorumluluğuna ilişkin yükümlülüklerine bağlı olarak bir sonraki gün için uzlaştırma dönemi bazında gerçekleştirmesi öngörülen üretim ve/veya tüketim değerlerine ilişkin kesinleşmiş gün öncesi üretim/tüketim programları ve emre amade kapasiteleri her gün saat 15:30'a kadar Sistem İşletmecisine bildirilir. Sistem İşletmecisi, KGÜP'lerini bildirmemeyi itiyat haline getiren piyasa katılımcıları için bir rapor düzenleyerek Kanunun 16 ncı maddesi uyarınca yaptırım uygulanmak üzere Kuruma bildirir. Bildirilen KGÜP'ler en geç gün içi piyasasının kapı kapanış zamanını takip eden yarım saat sonrasına kadar ilgili piyasa katılımcısı tarafından güncellenebilir. Gün içi piyasasına ilişkin faaliyetler sonucu dengeleme güç piyasası kapsamında yapılan bildirimler, sistem işletmecisi tarafından verilen iletim kısıtlarını giderme amacındaki 1 kodlu talimatları artırıcı yönde olamaz. Dengeleme biriminin sisteme bağlantısının kısıt kayıtlı bağlantı niteliği taşıması halinde emre amade kapasite, sistem işletmecisi tarafından belirlenen teknik olarak gerçekleştirilebilecek azami kapasite ile sınırlandırılır. PYS'ye erişimi olmayan piyasa katılımcıları emre amade kapasiteleri ve kesinleşmiş gün öncesi üretim/tüketim programlarını saat 14:30'a kadar üretim tesisinin bağlı olduğu BYTM'ye bildirir. Bu durumda, BYTM'ler kendilerine bildirilen kesinleşmiş gün öncesi üretim/tüketim programlarını ve emre amade kapasitelerini PYS'ye girerler. BYTM'ler kendi bölgeleri içindeki uzlaştırmaya esas veriş-çekiş birimlerine ilişkin kesinleşmiş gün öncesi üretim/tüketim programlarını ve emre amade kapasitelerini her gün saat 15:30'a kadar PYS'ye girilmesini takip etmek ve piyasa katılımcısının PYS'ye girişini zamanında tamamlamasını sağlamakla sorumludurlar.
(2) Tüm uzlaştırmaya esas veriş-çekiş birimleri, kesinleşmiş gün öncesi üretim/tüketim programlarını ve emre amade kapasitelerini bildirmekle yükümlüdür. Kesinleşmiş gün öncesi üretim/tüketim programı piyasa katılımcısı adına kayıtlı, üretim, tüketim tesisi ve elektrik depolama ünitesi veya tesisi niteliğindeki tüm uzlaştırmaya esas veriş-çekiş birimleri için uzlaştırma dönemi bazında üretim ve/veya tüketim değerlerini içerir. Kesinleşmiş gün öncesi üretim/tüketim programları uzlaştırmaya esas veriş-çekiş birimleri için, ayrı ayrı bildirilir."
"(6) Sistem İşletmecisi, sistem işletiminin güvenliği açısından gerekli görmesi halinde, üretim ve/veya tüketimlerini, KGÜP'lerine ve Sistem İşletmecisi tarafından verilen talimatlara uygun gerçekleştirmediği tespit edilen piyasa katılımcılarını, tespitlerin ayrıntılarını içeren bir rapor düzenleyerek Kanunun 16 ncı maddesi uyarınca yaptırım uygulanmak üzere Kuruma bildirebilir."
"(11) Dağıtım sisteminden bağlı lisanssız elektrik üretim tesislerine ilişkin KGÜP ve emre amade kapasite bildirimleri; dengeleme güç piyasası uzlaştırma hesaplamaları ve bildirimleri için görevli tedarik şirketleri ve/veya toplayıcı bazında oluşturulan uzlaştırmaya esas veriş-çekiş birimleri üzerinden gerçekleştirilir."
MADDE 10- Aynı Yönetmeliğin 69/A maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“(1) Her bir piyasa katılımcısı, bir sonraki gün için uzlaştırma dönemlerinde mevcut koşullarda, acil durumlar da dahil olmak üzere, teknik olarak sisteme verebileceği ve/veya çekerileceği maksimum güç miktarını arıza/bakım, iklim/verim gibi teknik koşulları da göz önüne alarak emre amade kapasite bildirimi olarak her gün saat 15:30’a kadar Sistem İşletmecisine bildirir.”
MADDE 11- Aynı Yönetmeliğin 70 inci maddesinin birinci, ikinci, üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“(1) Dengeleme güç piyasasına katılan piyasa katılımcıları, dengeleme güç piyasası kapsamındaki dengeleme birimi bazında, bir gün sonrası için geçerli olmak üzere azami yük alma ve yük atma hızları dikkate alınarak 15 dakika içinde gerçekleştirebilecekleri üretim/tüketim artış ya da azalmalarına ilişkin yük alma ve yük atma tekliflerini, teklif fiyatlarını ve teklif miktarlarını içerecek şekilde, her bir teklif bölgesi ve ilgili günün her uzlaştırma dönemi için, PYS aracılığıyla Sistem İşletmecisine bildirirler. Termik kaynaklı elektrik üretim tesisleri, PYS aracılığıyla beyan ettikleri yüklenme ve yük düşme eğrilerine göre teklif miktarlarını değerlendirmek üzere Sistem İşletmecisine bildirir. Piyasa katılımcıları tarafından Sistem İşletmecisine bildirilmiş olan yük değişim eğrileri ilgili takvim yılı içerisinde azami dört defa güncellenebilir. İlgili teklif miktarlarının Elektrik Piyasası Yan Hizmetler Yönetmeliği kapsamındaki primer frekans kontrolü ve sekonder frekans kontrolü rezerv miktarlarına karşılık gelen kapasite hariç tutularak bildirilmesi esastır.
(2) Yük alma teklifleri, dengeleme güç piyasası kapsamındaki piyasa katılımcısının, ilgili günün her bir uzlaştırma dönemi için ilgili dengeleme biriminin, ilk seviye için kesinleşmiş gün öncesi üretim/tüketim programına, diğer seviyeler için bir önceki seviyede belirtilmiş olan üretim ve/veya tüketime göre, azami 15 dakika içinde gerçekleştirebileceği üretim artış ve/veya tüketim azalmasının MW cinsinden miktarını ve bu üretim artışı ve/veya tüketim azalması için talep ettiği birim fiyatı (TL/MWh) içerir.
(3) Yük atma teklifleri, dengeleme güç piyasası kapsamındaki piyasa katılımcısının, ilgili günün her bir uzlaştırma dönemi için ilgili dengeleme biriminin, ilk seviye için kesinleşmiş gün öncesi üretim/tüketim programına, diğer seviyeler için bir önceki seviyede belirtilmiş olan üretim ve/veya tüketime göre, azami 15 dakika içinde gerçekleştirebileceği üretim azalması ve/veya tüketim artışının MW cinsinden miktarını ve bu üretim azalması ve/veya tüketim artışı için ödemeyi teklif ettiği birim fiyatı (TL/MWh) içerir.
(4) Dengeleme güç piyasası kapsamındaki piyasa katılımcıları yük alma ve yük atma yönünde ayrı ayrı olmak üzere 15 miktar seviyesinde yük alma ve yük atma teklifi bildirebilirler. Hidroelektrik santraller hariç olmak üzere, uzlaştırma dönemi bazında yük alma ve yük atma teklif miktarlarına ilişkin fiyatlar yük alma ve yük atma yönünde ayrı ayrı olmak ve tüm miktar seviyeleri için en yüksek ve en düşük teklif fiyatları arasındaki fark, yük alma yönünde en düşük teklif fiyatının yük atma yönünde ise en yüksek teklif fiyatının Kurul tarafından belirlenecek oranını aşmamak kaydı ile piyasa katılımcısı tarafından bildirilir. Hidroelektrik santraller her bir miktar seviyesi için yukarıdaki koşuldan bağımsız teklif fiyatı bildirebilirler. Bildirilen tüm yük alma ve yük atma teklif fiyatlarının aşağıdaki şartları taşıması esastır:
a) Dengeleme güç piyasasına sunulacak tüm teklif fiyatlarına ilişkin asgari ve azami fiyat limitleri, Kurul tarafından onaylanarak yürürlüğe giren Gün Öncesi Piyasasında ve Dengeleme Güç Piyasasında Asgari ve Azami Fiyat Limitlerinin Belirlenmesine İlişkin Usul ve
Esaslar uyarınca Piyasa İşletmecisi tarafından belirlenerek PYS aracılığıyla piyasa katılımcılarına duyurulur. Tüm teklif fiyatları yüzde birlik hassasiyete sahiptir ve Türkiye'nin resmî para birimindedir.
b) Tüm yük alma teklif fiyatları ilgili teklif bölgesi için ilgili uzlaştırma döneminde belirlenmiş olan nihai piyasa takas fiyatından büyük ya da eşit olacak şekilde belirlenir.
c) Tüm yük atma teklif fiyatları ilgili teklif bölgesi için ilgili uzlaştırma döneminde belirlenmiş olan nihai piyasa takas fiyatından küçük ya da eşit olacak şekilde belirlenir.
ç) Tüm yük alma teklifleri, bir sonraki teklif seviyesinin fiyatı, bir önceki teklif seviyesinin fiyatından yüksek ya da eşit olacak şekilde bildirilir.
d) Tüm yük atma teklifleri, bir sonraki teklif seviyesinin fiyatı bir önceki teklif seviyesinin fiyatından düşük ya da eşit olacak şekilde bildirilir.
e) Gün ışığından daha fazla yararlanılmasını sağlamak amacıyla saatlerin ileri alınması durumunda, ilgili uzlaştırma dönemleri için nihai piyasa takas fiyatı 0 TL/MWh olarak dikkate alınır.
f) Gün ışığından daha fazla yararlanılmasını sağlamak amacıyla saatlerin geri alınması durumunda, tekrarlayan ilgili uzlaştırma dönemleri için oluşan fiyatların aritmetik ortalaması nihai piyasa takas fiyatı olarak dikkate alınır.
(5) Dengeleme güç piyasası kapsamındaki bir dengeleme birimi için bir uzlaştırma dönemine ilişkin yük alma ve yük atma teklif miktarlarının toplamının, talimatın ilgili dengeleme birimine ulaştıktan sonraki 15 dakika içinde gerçekleştirebileceği çıkış gücü ya da tüketim delişimi dikkate alınarak belirlenmesi esastır. Herhangi bir uzlaştırma dönemi için dengeleme güç piyasası kapsamındaki bir dengeleme birimine ilişkin yük alma yönünde sunulan tüm tekliflerin ilgili dengeleme birimi tarafından azami 15 dakikalık süre içinde yerine getirilebilir olması esastır. Aynı şekilde, herhangi bir uzlaştırma dönemi için dengeleme güç piyasası kapsamındaki bir dengeleme birimine ilişkin yük atma yönünde sunulan tüm tekliflerin ilgili dengeleme birimi tarafından azami 15 dakikalık süre içinde yerine getirilebilir olması esastır. Bir teklif bildiriminin geçerli olabilmesi için, teklif sahibinin, yaptığı teklifin azami 15 dakika içerisinde yerine getirilebilir olması için gerekli kapasiteyi hazır bulundurması gereklidir. Yük alma ve yük atma teklif miktarları için asgari miktar 10 MW'tır. Gerekli görmesi durumunda, Sistem İşletmecisi en az 1 ay öncesinden piyasa katılımcılarına bildirmek koşuluyla teklifler için farklı asgari sınır belirleyebilir. Bildirilen tüm yük alma ve yük atma teklif miktarları 1 MW ve katları cinsinden ifade edilir.”
MADDE 12- Aynı Yönetmeliğin 71 inci maddesinin ikinci, üçüncü ve dördüncü fikraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“(2) Dengeleme güç piyasası kapsamında sunulan yük alma, yük atma tekliflerinin miktarları;
a) Gün içi piyasası faaliyetleri nedeni ile KGÜP'lerde değişiklik olması halinde en geç ilgili uzlaştırma dönemine ilişkin gün içi piyasasının kapı kapanış zamanını takip eden yarım saat sonrasına kadar ilgili piyasa katılımcısı tarafından güncellenebilir.
b) Gün içi piyasası faaliyetleri dışında teknik bir gereklilik ortaya çıkması halinde en fazla geçerli olduğu uzlaştırma döneminden 1 saat öncesine kadar değiştirilebilir, ancak bu delişiklik teklifin Sistem İşletmecisine teklif değişikliğine sebep olan teknik gereklilik ile ilgili bilgi verilmesi ve Sistem İşletmecisinin teklif değişikliğine izin vermesi ile gerçekleştirilebilir. Teklif değişikliğine ilişkin teknik sebepler, en fazla 2 iş günü içinde Sistem İşletmecisine PYS üzerinden ya da yazılı olarak bildirilir.
(3) Dengeleme güç piyasası kapsamında sunulan tekliflerin Sistem İşletmecisi tarafından gerçek zamandan yarım saat öncesine kadar talimatlandırılması ya da Sistem İşletmecisi tarafından bildirim ile uzlaştırmaya esas veriş-çekiş birimi bazlı oluşturulan kısıt listesine alınması durumunda uzlaştırmaya esas veriş-çekiş birimi bazında yer alan KGÜP verileri kesinleşmiş uzlaştırma dönemi üretim/tüketim planı olarak değerlendirilir. Sistem işletmecisi ilgili kısıt durumunun ortadan kalkması durumunda, ilgili piyasa katılımcısını 15 dakika içerisinde yeniden bilgilendirir. Bu uygulamadan etkilenen santraller, kısıt sebebi ve gerekçeleri Sistem İşletmecisi tarafından düzenli olarak Kuruma bildirilir.
(4) Sistem İşletmecisi dengeleme güç piyasası kapsamında oluşmuş olan aynı fiyattaki tekliflerin sıralamasında; uzlaştırmaya esas veriş-çekiş birimlerinin bir önceki veya sonraki uzlaştırma dönemindeki çalışma durumları ve/veya su rezerv yönetimini göz önünde bulundurarak değerlendirme yapabilir.”
MADDE 13- Aynı Yönetmeliğin 71/A maddesinin birinci fıkrasında yer alan “3 iş günü içerisinde” ibaresinden sonra gelmek üzere “PYS üzerinden ya da” ibaresi eklenmiş, dördüncü fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“(4) MYTM tarafından onaylanması suretiyle, emre amade kapasitede artış yapılması durumunda, ilgili dengeleme birimi için, ilgili günün takip eden uzlaştırma dönemlerine ilişkin yük alma teklif miktarı girilmesine veya var olan yük alma teklif miktarlarının güncellenmesine izin verilir. Bir dengeleme birimine ilişkin emre amade kapasitenin artması söz konusu dengeleme biriminin KGÜP değerinin artırılması için gerekçe teşkil etmez.”
MADDE 14- Aynı Yönetmeliğin 72 nci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “saat” ibaresi “uzlaştırma dönemi” şeklinde değiştirilmiş, üçüncü fıkrasının (a) bendine aşağıdaki cümle eklenmiştir.
“Ayrıca Sistem İşletmecisi, devrede olan termik kaynaklı dengeleme birimi UEVÇB’ye ise yük değişim eğrilerini dikkate alarak talimat verebilir.”
MADDE 15- Aynı Yönetmeliğin 73 üncü maddesinin dördüncü fıkrasına aşağıdaki cümle eklenmiş, aynı maddeye aşağıdaki fıkra eklenmiştir.
“Dengeleme güç piyasasında yerine getirilmeyen talimatların raporlanmasına ilişkin kriterler, Kurul Kararı ile belirlenir.”
“(9) Dengeleme güç piyasasında Sistem İşletmecisi KGÜP üzerinde üretim yapan UEVÇB’leri tespit etmesi durumunda KGÜP seviyesinde çalışması yönünde uyarır, söz konusu uyarı kapsamında talimat verilmez. Ancak verilen KGÜP seviyesine çalışması yönünde uyurılmasına rağmen, uyarı yerine getirilmez ise Kuruma raporlanır.”
MADDE 16- Aynı Yönetmeliğin 75 inci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “ilgili üretim tesislerinin” ibaresinden sonra gelmek üzere “, müstakil depolama tesislerinin” ibaresi eklenmiş, ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve aynı maddeye aşağıdaki fıkra eklenmiştir.
“(2) Dengeleme birimi olup dengeleme güç piyasası kapsamında teklif sunmamış olan, dengeleme birimi olmayan üretim tesislerine sahip piyasa katılımcılarına, portföyünde dağıtım sisteminden bağlı lisanssız elektrik üretim tesisi bulunan piyasa katılımcılarına, iletim sisteminden bağlı lisanssız elektrik üretim tesisi sahiplerine ve müstakil elektrik depolama tesisine sahip piyasa katılımcılarına ilgili tesisler için Sistem İşlemecisi tarafından acil durum talimatı verilebilir. Bu talimatlar için uzlaştırma fiyatı olarak, talimatın yük alma yönünde olması halinde ilgili uzlaştırma döneminde verilmiş olan yük alma talimat fiyatlarının en yükseği, talimatın yük atma yönünde olması halinde ilgili uzlaştırma döneminde verilmiş olan yük atma
talimat fiyatlarının en düşüğü kullanılır ve talimatlar net talimat hacminin belirlenmesinde kullanılmak üzere kayda alınır. İlgili uzlaştırma döneminde, acil durum talimatı ile aynı yönde talimat oluşmaması durumunda, bir önceki ay aynı yönde verilmiş olan teklif fiyatlarının aritmetik ortalaması söz konusu talimatlar için uzlaştırma fiyatı olarak kullanılır. Ancak yük alma talimatları için belirlenen aritmetik ortalama fiyatın ilgili uzlaştırma döneminin piyasa takas fiyatından düşük olması veya yük atma talimatları için belirlenen aritmetik ortalama fiyatın ilgili uzlaştırma döneminin piyasa takas fiyatından yüksek olması durumunda ilgili uzlaştırma döneminin piyasa takas fiyatı, söz konusu talimatlar için uzlaştırma fiyatı olarak kullanılır. Söz konusu talimatların uzlaştırma fiyatının Gün Öncesi Piyasasında ve Dengeleme Güç Piyasasında Asgari ve Azami Fiyat Limitlerinin Belirlenmesine İlişkin Usul ve Esaslar uyarınca belirlenen azami fiyat limitini aşması durumunda ise bahse konu Usul ve Esaslar uyarınca belirlenen azami fiyat limiti uygulanır.”
“(4) Portföyünde dağıtım sisteminden bağlı lisansız elektrik üretim tesisi bulunan görevli tedarik şirketleri ve toplayıcılara acil durum talimatı verilmesi durumunda;
a) Dağıtım şirketleri ve dağıtım lisansına sahip ilgili OSB ve endüstri bölgeleri, görevli tedarik şirketlerinin bildirimi üzerine söz konusu talimatların yerine getirilmesini sağlamakla yükümlüdür.
b) Söz konusu talimat, görevli tedarik şirketleri tarafından ilgisine göre lisansız elektrik üretim tesisinin bağlı olduğu dağıtım şirketleri ve dağıtım lisansına sahip ilgili OSB ve endüstri bölgelerine iletilir.
c) Görevli tedarik şirketleri, dağıtım şirketleri ve dağıtım lisansı sahibi OSB ve endüstri bölgeleri ile koordineli şekilde bölgesinde bulunan lisansız üretim tesisleri için tek bir UEVÇB oluşturur.
ç) Bu talimatlar, işletmedeki elektriksel kurulu gücü 900 kW ve üzeri olan santrallerden işletmedeki elektriksel kurulu gücü en büyük olan tesisten başlayarak işletmedeki mekanik kurulu gücü yüksek olan, ilk kabul tarihi önce olan ve bağlantı anlaşma tarihi önce olan tesisler vasıtasıyla, bu sıralama takip edilerek görevli tedarik şirketinin portföyünden başlamak üzere yerine getirilir. Bu kapsamda, görevli tedarik şirketleri tarafından acil durum talimatı kapsamına giren santral listesi, ilgili dağıtım şirketi ve dağıtım lisansı sahibi OSB ve endüstri bölgesine iletilir.
d) İlgili dağıtım şirketi ve dağıtım lisansı sahibi OSB ve endüstri bölgeleri, talimat kapsamındaki tesislerin talimatın yerine getirilmesine ilişkin bilgilerini görevli tedarik şirketlerine iletir.
e) Toplayıcılar portföylerinde bulunan dağıtım sisteminden bağlı lisansız elektrik üretim santralleri için gerekli uzaktan kontrol mekanizmalarını tesis etmek ve acil durum talimatlarının yerine getirilmesini sağlamakla yükümlüdürler.”
MADDE 17- Aynı Yönetmeliğin 76 ncı maddesinin birinci fıkrasında yer alan “saatlik olarak” ibaresi “uzlaştırma dönemi bazında” şeklinde değiştirilmiştir.
MADDE 18- Aynı Yönetmeliğin 78 inci maddesinin birinci ve üçüncü fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“(1) Dengeleme güç piyasası kapsamında Sistem İşletmecisi tarafından ilgili piyasa katılımcılarına gönderilen talimatlara ilişkin olarak, her uzlaştırma döneminin bitimini takip eden dört saat içerisinde taraflar arasında mutabakat sağlanır.”
“(3) Mutabakat süresinin sona ermesi sonrasında talimatlara ve ilgili uzlaştırma dönemi için Dengeleme Güç Piyasası kapsamında belirlenen Sistem Marjinal Fiyatına ilişkin herhangi bir değişiklik yapılamaz.”
MADDE 19- Aynı Yönetmeliğin 104 üncü maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “YALTMd,u,r” tanımı aşağıdaki şekilde değiştirilmiş, aynı maddeye aşağıdaki fıkra eklenmiştir.
“YALTMd,u,r Dengeleme güç piyasası kapsamındaki “d” dengeleme biriminin “u” uzlaştırma dönemi için geçerli “r” teklifine ilişkin Sistem İşletmecisi tarafından verilmiş ve uzlaştırmaya esas veriş miktarı, uzlaştırmaya esas çekiş miktarı ve KGÜP değerlerine göre 78 inci madde çerçevesinde yerine getirilmiş olan Yük Alma Talimat Miktarını (MW),”
“(3) İletim ve dağıtım sisteminden bağlı lisanssız elektrik üretim tesisleri için yerine getirilmiş olan yük alma talimat miktarı, uzlaştırmaya esas veriş miktarı ve KGÜP değerleri dikkate alınarak tespit edilir.”
MADDE 20- Aynı Yönetmeliğin 107 nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “YATTMd,u,r” tanımı aşağıdaki şekilde değiştirilmiş, aynı maddeye aşağıdaki fıkra eklenmiştir.
“YATTMd,u,r Dengeleme güç piyasası kapsamındaki “d” dengeleme biriminin “u” uzlaştırma dönemi için geçerli “r” teklifine ilişkin Sistem İşletmecisi tarafından verilmiş ve uzlaştırmaya esas veriş miktarı, uzlaştırmaya esas çekiş miktarı ve KGÜP değerlerine göre 78 inci madde çerçevesinde yerine getirilmiş olan Yük Atma Talimat Miktarını (MW),”
“(3) İletim ve dağıtım sisteminden bağlı lisanssız elektrik üretim tesisleri için yerine getirilmiş olan yük atma talimat miktarı, uzlaştırmaya esas veriş miktarı ve KGÜP değerleri dikkate alınarak tespit edilir.”
MADDE 21- Aynı Yönetmeliğin 109 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan “saatte” ibareleri “uzlaştırma döneminde” şeklinde değiştirilmiş, ikinci fıkrasına aşağıdaki cümle eklenmiştir.
“Ancak 72 nci maddenin üçüncü fıkrası kapsamında soğuk veya ılık yedek olduğundan dolayı talimatlandırılmamış olan UEVÇB’lerin teklifleri Sistem Marjinal Fiyatının belirlenmesinde dikkate alınmaz.”
MADDE 22- Aynı Yönetmeliğin 110 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan “EDTAf ve EDTBf” formülleri ve altıncı fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
$$ \begin{aligned} "EDTA_f" &= \left( \sum_{t=1}^{m} \sum_{u=1}^{n} \max(EDT_{f,t,u}(+); 0) \right) \ EDTB_f &= \sum_{t=1}^{m} \sum_{u=1}^{n} EDT_{f,t,u}(-) - \left( \sum_{t=1}^{m} \sum_{u=1}^{n} \min(EDT_{f,t,u}(+); 0) \right) \end{aligned} $$
“(6) Toplayıcı portföyünde yer alan dengeleme birimi olmayan lisanslı ve lisanssız elektrik üretim tesisleri ile müstakil elektrik depolama tesislerinin KÜPST hesaplaması;
a) Dengeleme birimi olmak üzere topluluk için oluşturulan uzlaştırmaya esas verişçekiş birimi bazında,
b) Tesislerin topluluk oluşturmaması halinde;
Lisanslı üretim tesisleri için münferit olarak,
İletim sisteminden bağlı lisanssız üretim tesisleri için santral bazında,
Dağıtım sisteminden bağlı lisanssız üretim tesisleri için dengeleme güç piyasası için piyasa katılımcısı bazında oluşturulan uzlaştırmaya esas veriş-çekiş birimi bazında,
gerçekleştirilir. Bu kapsamda uygulanacak olan tolerans katsayısı Kurul kararı ile belirlenir.”
MADDE 23- Aynı Yönetmeliğin 111 inci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “KEYALMf,d,u,r” ve “KEYATMf,d,u,r” tanımları aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve aynı fıkraya aşağıdaki “g” tanımı eklenmiştir.
“KEYALMf,d,u,ç,r “f” dengeden sorumlu tarafın denge sorumluluğu kapsamında yer alan, dengeleme güç piyasası kapsamındaki “d” dengeleme biriminin “u” uzlaştırma dönemi içerisindeki 91 inci madde uyarınca dengeleme güç piyasasında uygulanan “ç” uzlaştırma dönemleri için geçerli “r” teklifinin Kabul Edilen ve Yerine Getirilmiş Yük Alma Teklifi Miktarını (MWh),
KEYATMf,d,u,ç,r “f” dengeden sorumlu tarafın denge sorumluluğu kapsamında yer alan, dengeleme güç piyasası kapsamındaki “d” dengeleme biriminin “u” uzlaştırma dönemi içerisindeki 91 inci madde uyarınca dengeleme güç piyasasında uygulanan “ç” uzlaştırma dönemleri için geçerli “r” teklifinin Kabul Edilen ve Yerine Getirilmiş Yük Atma Teklifi Miktarını (MWh),”
“g “u” uzlaştırma dönemindeki 91 inci madde kapsamında dengeleme güç piyasasında uygulanan uzlaştırma dönemi sayısını,”
MADDE 24- Aynı Yönetmeliğin 113 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (a) ve (b) bentlerinde yer alan “yük atma talimatlarına” ibarelerinden sonra gelmek üzere “, beklenen üretim/tüketim miktarından sapmalarına” ibareleri eklenmiştir.
MADDE 25- Aynı Yönetmeliğin 132/C maddesinin üçüncü fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“(3) Önlisansa/lisansa konu projeler kapsamında temine konu taşınmazlar ile kamulaştırmasız el atma veya proje ile ilişkili taşınmazlardan kaynaklı her türlü alacak ve tazminat tablebi nedeniyle Kuruma ve/veya kamulaştırma işlemlerini yürüten ilgili bakanlığa karşı açılan dava ve başlatılan icra takiplerinde, bu davaların gerektirdiği her türlü giderler ile mahkemece belirlenecek olan bedeller ve/veya icra takibine konu bedelin önlisans/lisans sahibi tüzel kişi tarafından ferileri ile birlikte ödenmemesi hallerinde, ilgili tüzel kişiye Kurum tarafından bildirimde bulunulur. Verilen süre içerisinde ödeme yapılmaması halinde Kurum söz konusu tutarın ilgili tüzel kişinin piyasa alacaklarından tahsiline ilişkin Piyasa İşletmecisine bildirimde bulunur. Piyasa İşletmecisi bu bildirime istinaden avans ve/veya fatura alacaklarını, ilgili tüzel kişiye ödeme yapılmaksızın tahsili takip eden iş günü Kurum hesabına aktarır ve ilgili tüzel kişinin satıcı olduğu uzlaştırmaya esas ikili anlaşma bildirimi girmesine izin verilmez, ileriye dönük yapılmış olan satış yönündeki ikili anlaşma bildirimleri iptal edilir ve ilgili taraflara PYS aracılığıyla bilgi verilir. Ayrıca bu kapsamdaki tüzel kişilerin herhangi bir toplayıcı portföyüne dahil edilmesine ve dengeden sorumlu grupta yer almasına izin verilmez. Herhangi bir dengeden sorumlu grupta ve/veya toplayıcı portföyünde yer alması durumunda bildirim tarihini takip eden ilk fatura döneminde dengeden sorumlu gruptan ve/veya toplayıcının portföyünden çıkarılır, dengeden sorumlu grubun tarafı ise dengeden sorumlu grup dağıtılır. Bu işlemler bildirimde yer alan tutar tahsil edilinceye kadar devam eder. Bu fikra kapsamındaki alacaklar herhangi bir işleme konu edilmeden öncelikli olarak Kurum hesabına aktarılır ve bu alacaklar tahsil edilmeden başka bir işleme konu edilemez.”
MADDE 26- Aynı Yönetmeliğe aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.
“Termik kaynaklı ünitelerin yük değişim eğrilerine göre talimatlandırılması
GEÇİCİ MADDE 41- (1) 72 nci maddenin üçüncü fıkrasının (a) bendi uyarınca, devrede olan termik kaynaklı UEVÇB’ye yük değişim eğrilerine göre talimat verilmesi 1/1/2027 tarihinden itibaren uygulanır.”
MADDE 27- Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
MADDE 28- Bu Yönetmelik hükümlerini Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu Başkanı yürütür.
Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan:
DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR YÖNETMELİK
MADDE 1- 12/5/2019 tarihli ve 30772 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Elektrik Piyasasında Lisanssız Elektrik Üretim Yönetmeliğinin 21 inci maddesine aşağıdaki fikra eklenmiştir.
“(8) Elektrik dağıtım şirketleri ve dağıtım lisansı sahibi OSB/EB'ler, dengeleme güç piyasası kapsamında verilen acil durum talimatlarının yerine getirilmesi için dağıtım sisteminde bağlı ve Elektrik Piyasası Dengeleme ve Uzlaştırma Yönetmeliğinin 75 inci maddesinin dördüncü fıkrası kapsamında olan lisanssız elektrik üretim tesislerini uzaktan kontrol edebilir. İlgili şebeke işletmecisi, acil durumun sona erme zamanından itibaren 15 dakika içerisinde, acil durumun sona erdiğini lisanssız üretim tesisi sahibi gerçek veya tüzel kişilere telefon ve kalıcı veri saklayıcısı ile bildirmekle yükümlüdür. Bildirimden sonra lisanssız elektrik üretim tesisinin yeniden enerjilendirilmesi, lisanssız elektrik üretim tesisi sahibinin sorumluluğundadır.”
MADDE 2- Aynı Yönetmeliğin 26 ncı maddesinin altıncı fıkrasının (a) bendinde yer alan “ikinci” ibaresi “üçüncü” şeklinde değiştirilmiştir.
MADDE 3- Aynı Yönetmeliğin 28 inci maddesinin dördüncü fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“(4) Üretim ve tüketim tesisinin aynı dağıtım bölgesinde yer aldığı ancak aynı ölçüm noktasında yer almadığı durumlarda, üretim tesisinin üretim tesis sahasında yer alan her türlü yapı ve ekipmanın çalışmasına bağlı oluşacak iç tüketim miktarı, üretim tesisi ile ilişkilendirilen tüketim tesisi veya tesislerinin tüketimlerine eklenmek suretiyle mahsuplaşmaya dahil edilir. Üretim tesisi ile ilişkilendirilen aynı bölgede bir tüketim tesisinin bulunmaması durumunda; üretim tesisinin üretim tesis sahasında yer alan her türlü yapı ve ekipmanın çalışmasına bağlı olarak oluşacak iç tüketim miktarına karşılık gelen tüketim miktarı; abonelik şartı aranmaksızın,
görevli tedarik şirketi tarafından, üretim tesisiyle ilişkili tüketim tesislerine ait abone gruplarına ait en yüksek perakende tek zamanlı aktif enerji bedeli üzerinden üreticiye aylık olarak fatura edilir. Üretim tesisi ile ilişkilendirilen aynı bölgede bir tüketim tesisinin bulunmaması ve ilişkili tüketim tesislerinin iletimden bağlı olması halinde ise; üretim tesisinin üretim tesis sahasında yer alan her türlü yapı ve ekipmanın çalışmasına bağlı olarak oluşacak iç tüketim miktarına karşılık gelen tüketim miktarı; abonelik şartı aranmaksızın, görevli tedarik şirketi tarafından, iletim sistemi kullanıcılarına ait perakende tek zamanlı enerji bedeli üzerinden üreticiye aylık olarak fatura edilir.”
MADDE 4- Aynı Yönetmeliğin ek 3 üncü maddesinin birinci fıkrasında yer alan “elektriksel gücüne kadar” ibaresinden sonra gelmek üzere “kapasite sınırlaması olmaksızın” ibaresi eklenmiştir.
MADDE 5- Aynı Yönetmeliğe aşağıdaki ek madde eklenmiştir.
“Lisansız elektrik üretim tesislerinin dengeleme güç piyasası kapsamında talimatlandırılması
EK MADDE 4- (1) Sistem İşletmecisi tarafından verilen acil durum yük atma talimatlarına uymayan lisansız elektrik üretim tesisleri için ilgili uzlaştırma döneminde verilen talimatın yerine getirilmeyen kısmına tekabül eden üretim miktarı için herhangi bir ödeme yapılmaz. Bu kapsamda ilgisine göre;
a) YEK Kanununa ekli I sayılı Cetvelde yer alan fiyat,
b) 12/6/2026 tarihli ve 11415 sayılı Cumhurbaşkanı Kararının Eki Kararı kapsamında uygulanacak fiyat,
c) Lisansız üretim tesisinin 28 inci madde çerçevesinde ihtiyaç fazlası enerjiye ilişkin fiyatın belirlenmesinde esas alınan abone grubu ve kademe tarife fiyatı,
kullanılarak görevli tedarik şirketleri ve/veya toplayıcılar tarafından belirlenen tutar, ilgili lisansız üreticilerden tahsil edilir. Söz konusu tutarlar toplamı, YEK toplam bedeli içerisinde değerlendirilmesini teminen piyasa işletmecisine bildirilir.”
MADDE 6- Aynı Yönetmeliğe aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.
“Dağıtım sistemine bağlantı anlaşmasına ilişkin ek hükümler
GEÇİCİ MADDE 14- (1) Elektrik Piyasası Dengeleme ve Uzlaştırma Yönetmeliğinin 75 inci maddesinin dördüncü fıkrası kapsamında olan lisansız üreticiler, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren altmış gün içerisinde, mevcut bağlantı anlaşmalarının Kurul tarafından onaylanmış olan Lisansız Elektrik Üreticileri İçin Dağıtım Sistemine Bağlantı Anlaşmasının genel hükümlerine uygun olarak revize edilmesi için ilgili şebeke işletmecisine başvuruda bulunmakla yükümlüdür. Belirtilen süre içerisinde lisansız üreticiler tarafından anlaşmanın revize edilmesi için başvuru yapılmaması durumunda Kurul tarafından onaylanmış ve yürürlükte olanITAOnA$\alpha$H$\infty$A$\infty$K$\infty$
(2) Lisansız Elektrik Üreticileri İçin Dağıtım Sistemine Bağlantı Anlaşmasının 16 ncı maddesinin birinci fıkrasının (f) ve (g) bentleri kapsamındaki cezai şartlar, 30/4/2027 tarihine kadar uygulanmaz.”
MADDE 7- Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
MADDE 8- Bu Yönetmelik hükümlerini Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu Başkanı yürütür.
Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan:
DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR YÖNETMELİK
MADDE 1- 12/5/2019 tarihli ve 30772 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Elektrik Piyasasında Lisanssız Elektrik Üretim Yönetmeliğinin 21 inci maddesine aşağıdaki fikra eklenmiştir.
“(8) Elektrik dağıtım şirketleri ve dağıtım lisansı sahibi OSB/EB'ler, dengeleme güç piyasası kapsamında verilen acil durum talimatlarının yerine getirilmesi için dağıtım sisteminde bağlı ve Elektrik Piyasası Dengeleme ve Uzlaştırma Yönetmeliğinin 75 inci maddesinin dördüncü fıkrası kapsamında olan lisanssız elektrik üretim tesislerini uzaktan kontrol edebilir. İlgili şebeke işletmecisi, acil durumun sona erme zamanından itibaren 15 dakika içerisinde, acil durumun sona erdiğini lisanssız üretim tesisi sahibi gerçek veya tüzel kişilere telefon ve kalıcı veri saklayıcısı ile bildirmekle yükümlüdür. Bildirimden sonra lisanssız elektrik üretim tesisinin yeniden enerjilendirilmesi, lisanssız elektrik üretim tesisi sahibinin sorumluluğundadır.”
MADDE 2- Aynı Yönetmeliğin 26 ncı maddesinin altıncı fıkrasının (a) bendinde yer alan “ikinci” ibaresi “üçüncü” şeklinde değiştirilmiştir.
MADDE 3- Aynı Yönetmeliğin 28 inci maddesinin dördüncü fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“(4) Üretim ve tüketim tesisinin aynı dağıtım bölgesinde yer aldığı ancak aynı ölçüm noktasında yer almadığı durumlarda, üretim tesisinin üretim tesis sahasında yer alan her türlü yapı ve ekipmanın çalışmasına bağlı oluşacak iç tüketim miktarı, üretim tesisi ile ilişkilendirilen tüketim tesisi veya tesislerinin tüketimlerine eklenmek suretiyle mahsuplaşmaya dahil edilir. Üretim tesisi ile ilişkilendirilen aynı bölgede bir tüketim tesisinin bulunmaması durumunda; üretim tesisinin üretim tesis sahasında yer alan her türlü yapı ve ekipmanın çalışmasına bağlı olarak oluşacak iç tüketim miktarına karşılık gelen tüketim miktarı; abonelik şartı aranmaksızın,
görevli tedarik şirketi tarafından, üretim tesisiyle ilişkili tüketim tesislerine ait abone gruplarına ait en yüksek perakende tek zamanlı aktif enerji bedeli üzerinden üreticiye aylık olarak fatura edilir. Üretim tesisi ile ilişkilendirilen aynı bölgede bir tüketim tesisinin bulunmaması ve ilişkili tüketim tesislerinin iletimden bağlı olması halinde ise; üretim tesisinin üretim tesis sahasında yer alan her türlü yapı ve ekipmanın çalışmasına bağlı olarak oluşacak iç tüketim miktarına karşılık gelen tüketim miktarı; abonelik şartı aranmaksızın, görevli tedarik şirketi tarafından, iletim sistemi kullanıcılarına ait perakende tek zamanlı enerji bedeli üzerinden üreticiye aylık olarak fatura edilir.”
MADDE 4- Aynı Yönetmeliğin ek 3 üncü maddesinin birinci fıkrasında yer alan “elektriksel gücüne kadar” ibaresinden sonra gelmek üzere “kapasite sınırlaması olmaksızın” ibaresi eklenmiştir.
MADDE 5- Aynı Yönetmeliğe aşağıdaki ek madde eklenmiştir.
“Lisansız elektrik üretim tesislerinin dengeleme güç piyasası kapsamında talimatlandırılması
EK MADDE 4- (1) Sistem İşletmecisi tarafından verilen acil durum yük atma talimatlarına uymayan lisansız elektrik üretim tesisleri için ilgili uzlaştırma döneminde verilen talimatın yerine getirilmeyen kısmına tekabül eden üretim miktarı için herhangi bir ödeme yapılmaz. Bu kapsamda ilgisine göre;
a) YEK Kanununa ekli I sayılı Cetvelde yer alan fiyat,
b) 12/6/2026 tarihli ve 11415 sayılı Cumhurbaşkanı Kararının Eki Kararı kapsamında uygulanacak fiyat,
c) Lisansız üretim tesisinin 28 inci madde çerçevesinde ihtiyaç fazlası enerjiye ilişkin fiyatın belirlenmesinde esas alınan abone grubu ve kademe tarife fiyatı,
kullanılarak görevli tedarik şirketleri ve/veya toplayıcılar tarafından belirlenen tutar, ilgili lisansız üreticilerden tahsil edilir. Söz konusu tutarlar toplamı, YEK toplam bedeli içerisinde değerlendirilmesini teminen piyasa işletmecisine bildirilir.”
MADDE 6- Aynı Yönetmeliğe aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.
“Dağıtım sistemine bağlantı anlaşmasına ilişkin ek hükümler
GEÇİCİ MADDE 14- (1) Elektrik Piyasası Dengeleme ve Uzlaştırma Yönetmeliğinin 75 inci maddesinin dördüncü fıkrası kapsamında olan lisansız üreticiler, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren altmış gün içerisinde, mevcut bağlantı anlaşmalarının Kurul tarafından onaylanmış olan Lisansız Elektrik Üreticileri İçin Dağıtım Sistemine Bağlantı Anlaşmasının genel hükümlerine uygun olarak revize edilmesi için ilgili şebeke işletmecisine başvuruda bulunmakla yükümlüdür. Belirtilen süre içerisinde lisansız üreticiler tarafından anlaşmanın revize edilmesi için başvuru yapılmaması durumunda Kurul tarafından onaylanmış ve yürürlükte olanITAOnA$\alpha$H$\infty$A$\infty$K$\infty$
(2) Lisansız Elektrik Üreticileri İçin Dağıtım Sistemine Bağlantı Anlaşmasının 16 ncı maddesinin birinci fıkrasının (f) ve (g) bentleri kapsamındaki cezai şartlar, 30/4/2027 tarihine kadar uygulanmaz.”
MADDE 7- Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
MADDE 8- Bu Yönetmelik hükümlerini Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu Başkanı yürütür.