Nükleer tesise, tesiste gerçekleştirilen faaliyetlere, nükleer madde sayım ve kontrol programının dayanağına, amacına ve içeriğine ilişkin genel bilgiler verilir.
Yetkilendirilen kişiye ve nükleer madde sayım ve kontrol personeline ait telefon numaraları ve e-posta adresleri de bu bölümde yer alır.
Nükleer madde sayım ve kontrol programında yer alan tanımlara ve kısaltmalara yer verilir.
Nükleer tesisin;
Genel çalışma prensibine,
Bulundurduğu nükleer maddelere (taze yakıt, kullanılmış yakıt, reaktör koru ve diğer nükleer maddeler),
Reaktör sayısına ve tipine,
Yakıt yükleme döngüsüne,
ilişkin bilgiler verilir.
Nükleer tesiste nükleer güvence yükümlülüklerinin yerine getirilmesine yönelik oluşturulan organizasyon yapısı açıklanır ve organizasyon şemasına yer verilir.
Nükleer tesiste nükleer güvence yükümlülüklerinin yerine getirilmesinde rol ve sorumluluklar açıklanır. Bu kapsamda;
a) Nükleer madde sayım ve kontrol sistemi kapsamındaki yükümlülüklerin yerine getirilmesiyle sorumlu ve/veya yetkili personel ile bunların görev, yetki ve sorumlulukları,
b) 7/6/2001 tarihli ve 2001/2643 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla onaylanan Nükleer Silahların Yayılmasının Önlenmesi Andlaşmasına İlişkin Olarak Güvenlik Denetiminin Uygulanmasına Dair Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı Arasındaki Anlaşmaya Ek Protokol (Ek Protokol) kapsamındaki bilgilerin belirlenmesi, hazırlanması, kontrol edilmesi, güncel tutulması ve Nükleer Düzenleme Kurumuna sunulmasında görevli tesis birimleri ve personel,
c) Nükleer güvence faaliyetlerinde görev alan personelin eğitiminin ve yeterliğinin sağlanmasına ilişkin düzenlemeler,
ç) Nükleer güvence yükümlülüklerinin yerine getirilmesinde tesis içerisindeki ilgili birimler arasındaki iletişim süreçleri,
hakkında bilgi verilir.
19/11/2022 tarihli ve 32018 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Nükleer Güvence Yönetmeliği uyarınca nükleer tesiste nükleer madde sayım ve kontrolünün başlatılması ve sonlandırılmasına ilişkin bilgi verilir.
Tanımlanması
Nükleer tesisin içindeki nükleer maddenin türü, nitelikleri ve akışı göz önünde bulundurularak madde denkleştirme alanları ve her madde denkleştirme alanı içindeki kilit ölçüm noktalarına ilişkin bilgiler yer alır. Bu yerlerdeki nükleer madde akışları ve depolama şekillerine ilişkin bilgi verilir.
Nükleer madde sayım ve kontrol sistemi kapsamında nükleer tesiste tutulacak sayım kayıtlarına ve sayım raporlarına yer verilir. Bu kayıtların ve raporların hazırlanmasına ve Nükleer Düzenleme Kurumuna iletilmesine ilişkin prosedür açıklanır.
Nükleer tesis içerisinde tanımlı madde denkleştirme alanları arasında nükleer maddelerin transferi, başka bir nükleer tesise nükleer madde devri, nükleer maddelerin ihracatı veya ithalatı durumlarında uygulanacak prosedürlere yer verilir. Tesise gelen nükleer maddeler için gerçekleştirilen kabul denetimleri veya doğrulama faaliyetlerine dair süreçler açıklanır. Gönderici alıcı farkları veya tesise gelen nükleer maddelerde herhangi bir uygunsuzluk oluşması durumunda gerçekleştirilecek faaliyetler detaylandırılır. Bu kapsamda, hazırlanacak sayım kayıtları ve sayım raporları ile yapılacak bildirimler açıklanır.
Nükleer tesiste fiziksel envanter alımına ilişkin prosedüre yer verilir. Bu prosedürde, fiziksel envanter alımının sıklığı, fiziksel envanter alım şekli, fiziksel envanterin belirlenmesinde kullanılan ölçüm teknikleri, fiziksel envanter alımından sonraki süreçler açıklanır.
Her kilit ölçüm noktası için envantere alınan, üretilen, sevk edilen, kaybolan veya başka bir şekilde envanterden çıkarılan nükleer maddenin tanımlanması ve miktarlarının belirlenmesi için kullanılacak uygun test ve ölçüm ekipmanı veya yöntemi (kimyasal analiz, tahribatsız muayene vb.) açıklanır. Yapılan ölçümlerle ilgili kayıt tutma şekli ve sıklığı, ölçüm tutarlılığıyla ilgili değerlendirmelere ilişkin prosedürler yer alır.
Nükleer Güvence Yönetmeliği uyarınca tesiste meydana gelen olağan dışı durumlarda uygulanacak iş ve işlemler açıklanır. Olağan dışı durumlar sonucunda hazırlanacak bildirimlere ve raporlara ilişkin prosedürler bu bölümde yer alır.
Nükleer tesiste nükleer madde sayım ve kontrol sistemi kapsamında nükleer maddelerin envanteri ve hareketlerinin izlenmesi ile emniyetinin sağlanması amacıyla uygulanacak kamera ve mühür sistemleri ile bu kapsamda alınacak fiziksel koruma önlemlerine ilişkin bilgi verilir. Mühürlenen nükleer maddelere ve diğer nükleer maddelere erişimle ilgili prosedürler açıklanır.
Nükleer Güvence Yönetmeliği uyarınca tesiste nükleer madde sayım ve kontrol sisteminin etkinliğini ve personelin görevlerini uygun şekilde yerine getirip getirmediğini kontrol etmek amacıyla yetkilendirilen kişi tarafından gerçekleştirilecek iç denetime ilişkin bilgiler verilir.
Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı ve Nükleer Düzenleme Kurumu tarafından gerçekleştirilen nükleer güvence denetimlerine ve ek erişim faaliyetlerine hazırlık sürecinde yürütülecek iş ve işlemlere yönelik prosedürler açıklanır.
Tesiste Nükleer Güvence Yönetmeliği uyarınca hazırlanacak Ek Protokol Bildirimlerine ait prosedürler verilir.
Nükleer madde sayım ve kontrol programının güncelliğinin korunması amacıyla kullanılan prosedürler ve bu prosedürlerin gözden geçirme süreçleri hakkında bilgi verilir.
Tesiste yürütülen nükleer madde sayım ve kontrol sisteminden sorumlu olan personelin eğitimine ilişkin bilgi verilir.
Nükleer madde sayım ve kontrol programına ilişkin gerekli görülen ekler sunulur.
Program içerisinde atıf yapılan mevzuat, standart, kılavuz ve talimatlar programda belirtildiği biçim ve sırasıyla sistematik olarak listelenir.