Uyuşmazlık Mahkemesi Başkanlığından:
| ESAS NO | : 2026/85 |
| KARAR NO | : 2026/147 |
| KARAR TR | : 09/03/2026 |
ÖZET: 1608 sayılı Kanun'un 1. maddesi uyarınca davacıya idari para cezası verilmesine ilişkin Encümen kararının iptali istemiyle açılan davada, idari para cezasına konu işlem kapsamında bozulan yolun eski haline getirilmesine ilişkin Encümen kararının da dava konu edilmesi nedeniyle, 5326 sayılı Kabahatler Kanunu'nun 3. maddesi ve aynı Kanun'un 27. maddesinin sekizinci fıkrası uyarınca İDARİ YARGI YERİNDE çözümlenmesi gerektiği hk.
| Davacı | : A. C. |
| Vekili | : Av. İ. Y. |
| Davalı | : Kocasinan Belediye Başkanlığı |
| Vekili | : Av. T. Y. |
Kayseri ili ... parseldeki inşaat çalışması sonucu doğal bazalt yaya yoluna davacı tarafından zarar verildiğinden bahisle, 1608 sayılı Kanun'un 1. maddesi uyarınca 462.000 TL tutarında idari para cezası verilmesine ilişkin Kocasinan Belediye Encümeninin 08/09/2025 tarih ve 39/1102 sayılı kararı ile dayanağı olan 12/08/2025 tarih ve 33/987 sayılı "bazalt yaya yolunun eski haline getirilmesi için 15 gün süre verilmesine, eski hale getirilmediği taktirde oluşan zararın yüzde yirmi fazlasıyla tahsil olunacağına" dair kararı tesis edilmiştir.
Davacı vekili, müvekkiline 1608 sayılı Kanun'un 1. maddesi gereği 462.000 TL para cezası verilmesine ilişkin, Kocasinan Belediye Encümeninin 08/09/2025 tarih ve 39/1102 sayılı kararı ve dayanağı olan 12/08/2025 tarih ve 33/987 sayılı kararının iptaline karar verilmesi istemiyle adli yargı yerine başvuruda bulunmuştur.
" ...İliraz eden vekili 06/10/2025 havale tarihli dilekçesi ile; Kayseri ili Kocasinan Belediye Encümeni tarafından düzenlenen 39/1102 idari para cezası karar tutanağına başvuruda bulunarak idari para cezasının kaldırılmasına karar verilmesini Hakimliğimizden talep etmiştir.
Tüm dosya kapsamıncelendiğinde itiraz edenin talebinde, Fen İşleri Müdürlüğünün 12/08/2025 tarih, 122 sayılı kararı ve encümen kararının iptalini talep ettiği, bu taleple ilgili görevli mahkemenin İdare Mahkemesi olduğu anlaşıldığından Hakimliğimizin görevsizliğine..."
"...Bakılan uyuşmazlıkta; davacının idari para cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği, kararın bu haliyle 5326 sayılı Kanun'un 16. maddesinde belirtilen idari yaptırım türlerinden olduğu, 1608 sayılı Kanun'da ise bu idari yaptırımları karşı itiraz konusunda görevli mahkemenin gösterilmediği anlaşılmıştır.
Bu durumda, Kabahatler Kanunu'nun 5560 sayılı Kanun'la değişik 3. maddesinde belirtildiği üzere, idari yaptırım kararlarına karşı kanun yoluna ilişkin hükümlerinin, diğer kanılarda aksine hüküm bulunmaması halinde uygulanacağı nedeniyle, görevli mahkemenin belirlenmesinde 5326 sayılı Yasa hükümleri dikkate alınacağında, Kayseri İli Fevzi Çakmak Mahallesi, 5056 ada 8 parseldeki inşaat çalışması sonucu doğal bazalt yaya yoluna zarar verildiğinden bahisle 1608 sayılı Kanun'un 1. maddesi uyarınca uygulanan 462.000,00 TL tutarındaki yaya yolunu bozma idari para cezasına ilişkin Kocasinan Belediye Encümeni'nin 08.09.2025 tarih ve 39/1102 sayılı kararı ile dayanağı Kocasinan Belediye Encümeni'nin 12.08.2025 tarih ve 33/987 sayılı kararına karşı açılan işbu davanın görüm ve çözümünde, anılan Kanunun 27. maddesinin (1) numarah bendi uyarınca adli yargı yerinin görevli olduğu sonucuna varılmıştır.
Nitekim, benzer uyuşmazlıklarda Uyuşmazlık Mahkemesi'nin 22/09/2025 tarih ve E:2025/496, K:2025/587 sayılı 22/12/2025 tarih ve E:2025/671, K:2025/805 sayılı kararları da bu yöndedir..."
"Belediye encümeninin görev ve yetkileri şunlardır:
......
e) Kanunlarda öngörülen cezaları vermek.
......"
"(Değişik: 23/1/2008-5728/66 md.)"
Belediye meclis ve encümenlerinin kendilerine kanun, nizam ve talimatnamelerin verdiği vazife ve salahiyet dairesinde ittihaz ettikleri kararlara muhalif hareket edenlerle belediye kanun ve nizam ve talimatnamelerinin men veya emrettiği fiilleri işleyenlere veya yapmayanlara belediye encümenince Kabahatler Kanununun 32 nci maddesi hükmüne göre idarî para cezası ve yasaklanan faaliyetin menine karar verilir. Bu kararda ilgili kişiye bir süre de verilebilir.
Belediye encümeni kararında belli bir fiilin muayyen bir süre zarfında yapılmasını da emredebilir. Emredilen fiilin ilgili kişi tarafından yapılmaması hâlinde, masrafları yüzde yirmi zammı ile birlikte tahsil edilmek üzere belediye tarafından yerine getirilir.
Bu madde hükümleri ilgili kanunda ayrıca huküm bulunmayan hâllerde uygulanır."
"(Değişik: 6/12/2006-5560/31 md.)"
(1) Bu Kanun'un;
a) İdarî yaptırım kararlarına karşı kanun yoluna ilişkin hükümleri, diğer kanunlarda aksine huküm bulunmaması halinde,
b) Diğer genel hükümleri, idarî para cezası veya mülkiyetin kamuya geçirilmesi yaptırımını gerektiren büttin fiiller hakkında,
uygulanır."
"(1) Kabahatler karşılığında uygulanacak olan idarî yaptırimlar, idarî para cezası ve idarî tedbirlerden ibarettir.
(2) İdarî tedbirler, mülkiyetin kamuya geçirilmesi ve ilgili kanunlardaya yer alan diğer tedbirlerdir"
"(1) Diğer kanunlarda kabahat karşılığında öngörülen belirli bir süre için;
a) Bir meslek ve sanatın yerine getirilmemesi,
b) İşyerinin kapatılması,
c) Ruhsat veya ehliyetin geri alınması,
d) Kara, deniz veya hava nakil aracının trafikten veya seyrüseferden alıkomulması,
gibi yapıtırlamlara ilişkin hükümler, ilgili kanunlarda bu Kanun hükümlerine uygun değişiklik yapılmışcaya kadar saklıdır"
"(1) İdarî para cezası ve mülkiyetin kamuya geçirilmesine ilişkin idarî yaptırım kararına karşı, kararın tebliği veya tefhimi tarihinden itibaren en geç onbeş gün içinde, sulh ceza mahkemesine başvurulabilir. Bu süre içinde başvurunun yapılmamış olması halinde idarî yaptırım kararı kesinleşir.
...
(8) (Ek: 6/12/2006-5560/34 md.) İdarî yaptırım kararının verildiği işlem kapsamında aynı kişi ile ilgili olarak idarî yargıının görev alanına giren kararların da verilmiş olması halinde; idarî yaptırım kararına ilişkin hukuka aykırılık iddiaları bu işlemin iptali talebiyle birlikte idarî yargı merciinde görülür."
Raportör-Hâkim Gülay DOĞAN'ın, davanın çözümünde idari yargıının görevli olduğu yolundaki raporu ile dosyadaki belgeler okunduktan, ilgili Başsavcılapca görevlendirilen Yargıtay Cumhuriyet Savcısı Halil İbrahim ÇİFTÇİ ile Danıştay Savcısı Yakup BAL'ın davada idari yargıının görevli olduğu yolundaki sözlü açıklamaları da dinlendikten sonra, gereği görüşülüp düşünüldü:
Dava, 1608 sayılı Kanun'un 1. maddesi uyarınca Belediye Encümenince verilen idari para cezası ve eski hale getirmeye ilişkin kararların iptali istemiyle açılmıştır.
Dosyanın incelenmesinden; Kayseri ili, parseldeki inşaat çalışması sonucu doğal bazalt yaya yoluna davacı tarafından zarar verildiğinden bahisle; 1608 sayılı Kanun'un 1. maddesi uyarınca 462.000 TL tutarında idari para cezası verilmesine ilişkin Kocasinan Belediye Encümeni'nin 08/09/2025 tarih ve 39/1102 sayılı kararı ve dayanağı olan 12/08/2025 tarih ve 33/987 sayılı "bazalt yaya yolumun eski haline getirilmesi için 15 gün süre verilmesine, eski hale getirilmediği taktirde oluşan zararın yüzde yirmi fazlasıyla tahsil olunacağına" dair kararının tesis edildiği, davacının iş bu idari yaptırım kararlarını, dolayısıyla hem idari para cezasını hem de bazalt yolun eski haline getirilmesine ilişkin kararları dava konusu ettiği görülmüştür.
İncelenen uyuşmazlıkta, 1608 sayılı Kanun'un 1. maddesi uyarınca verilen idari para cezasının, 5326 sayılı Kanun'un 16. maddesinde belirtilen idari yaptırım türlerinden biri olduğu, 1608 sayılı Kanun'da idari para cezasına itiraz konusunda görevli mahkemenin gösterilmediği anlaşılmıştır. Ancak, idari para cezasına konu işlem kapsamında aynı kişi ile ilgili olarak bazalt yolun eski haline getirilmesine dair verilen kararın da dava konusu edildiği anlaşıldığından; idari para cezasına ilişkin kararın hukuka aykırılığı iddiasının da idari yargı yerinde görüleceği anlaşılmıştır.
Bu durumda, Kabahatler Kanunu'nun 5560 sayılı Kanun'la değişik 3. maddesi ve aynı Kanun'un 27. maddesine 5560 sayılı Kanun'la eklenen sekizinci fikra hükmü bir arada değerlendirildiğinde, 1608 sayılı Kanun'un 1 maddesi uyarınca verilen idari para cezası ve eski hale getirmeye ilişkin Encümen kararlarına karşı açılan davanın çözümünde idari yargı yerinin görevli olduğu sonucuna varılmıştır.
Yukarıda belirtilen hususlar göz önünde bulundurularak, Kayseri 1. İdare Mahkemesinin 23/01/2026 tarih ve E.2026/61 sayılı başvurusunun reddine karar vermek gerekmiştir.
Açıklanan gerekçelerle;
A. Davanın çözümünde İDARİ YARGININ GÖREVLİ OLDUĞUNA,
B. Kayseri 1. İdare Mahkemesinin 23/01/2026 tarih ve E.2026/61 sayılı BAŞVURUSUNUN REDDİNE, 09/03/2026 tarihinde, OY BİRLİĞİ İLE KESİN OLARAK karar verildi.
Başkan Vekili Kenan YAŞAR
Üye Eyüp SARICALAR
Üye Bayram ŞEN
Üye Döndü Deniz BİLİR
Üye Ahmet ARSLAN
Üye Mahmut BALLI
Üye Bilal ÇALIŞKAN