Uyuşmazlık Mahkemesi Başkanlığından:
ESAS NO : 2026/112
KARAR NO : 2026/108
KARAR TR : 09/03/2026
ÖZET: 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu'na dayanılarak çıkartılan Karayolu Taşıma Yönetmeliğinin 30/4. maddesine muhalefet edildiğinden bahisle, davacı firma hakkında (50) uyarma cezası verilmesine ve karşılığı 29.550 TL uygulanmasına ilişkin ihlal tespit tutanağının iptali istemiyle açılan davanın, ADLİ YARGI YERİNDE görülmesi gerektiği hk.
Davacı : B. A. T. T. Ö. S. H. v. S. A. Ş.
Vekilleri : Av. A. A. - Av. F. T. A.
Davalı : Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı
Vekili : Av. A. S. T.
"...Tüm dosya birlikte değerlemendirildiğinde, Karayolu Taşıma Yönetmeliği'ne göre verilen "Uyarma" cezası 5326 sayılı Kanun'un 16. maddesinde sayılı idari yaptırım türlerine yönelik niteliği bulunmadığı, buna ilişkin Danıştay 15. Dairesi 09/12/2014 tarih, 2014/8893 Esas ve 2014/9361 Karar sayılı ilamı da dikkate alındığında, "işlemin idarece tek taraflı kamu gücüne dayalı irade beyantı ile tesis edilen "idari işlem"
olduğundan, bu işlemin hukukla aykırılığı ileri sürülerek iptali isteminin idari yaptırım yargıının görev alanına girdiği" hususunun belirtildiği, bu haliyle talebin idari yargı yerinde çözümlenmesi gerektiği anlaşılmakla görev yönünden reddine..."
"...Dava dosyasının incelenmesinden, davacı şirkete ait aracın 03.10.2025 tarihinde yapılan denetimde Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 30/4. maddesini ihlal ettiği gerekçesiyle 50 Uyarı Puanı verilmesine ve karşılığı 29.550,00-TL uygulanmasına ilişkin UAB-ELK-A Seri nolu, 104259 Sıra nolu işlemin iptali istemiyle davacının ilk olarak Gaziosmanpaşa 3. Sulh Ceza Hakimliği'nin E:2025/5478 D.İş esasına kayden dava açtığı, anılan Mahkemece yapılan yargılama sonucunda verilen 23/12/2025 tarih ve E:2025/5478 D.İş sayılı karar ile idari yargı yerlerinin görevli olduğu gerekçesiyle davanın görev yönünden reddine karar verildiği, bu kararın ise 12/01/2026 tarihinde kesinleştiği görülmektedir.
Uyuşmazlıkta, 4925 sayılı Kanun ve bu Kanun'a dayanılarak hazırlanan Karayolu Taşıma Yönetmeliği uyarınca davacı şirkete verilen uyarma cezasına ilişkin idari yaptırım kararına dayanak oluşturan tutanağın 5326 sayılı Kanun'un 16. maddesinde belirtilen idari yaptırım türlerinden biri olduğu, 4925 sayılı Kanun'da yapılan değişikliklerle Kanun'un yeniden düzenlendiği ve bu haliyle 4925 sayılı Kanun'da ve bu Kanun'a dayanılarak hazırlanan Yönetmelikte görevli yargı yeri hususunda hüküm bulunmadığı, kanun yoluna ilişkin bir düzenlemenin yer almadığı anlaşılmıştır.
Bu durumda, Kabahatler Kanunu'nun 3. maddesinde, bu Kanun'un, idarî yaptırım kararlarına karşı kanun yoluna ilişkin hükümlerinin, diğer kanunlarda aksine hüküm bulunmaması halinde uygulanacağı belirtildiğinden, para cezası ve uyarma cezasına ilişkin karara karşı açılan davanın görüm ve çözümünde, anılan Kanun'un 27. maddesinin (1) numaralı bendî uyarınca adli yargı yerinin görevli olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Nitekim; Uyuşmazlık Mahkemesi'nce verilen 07/10/2024 tarih ve E:2024/315, K:2024/319 sayılı kararı da bu yöndedir. ..."
"Bu Kanunun amacı; karayolu taşımalarını ilke ekonomisinin gerektirdiği şekilde düzenlemek, taşımada düzeni ve güvenliği sağlamak, taşımacı, acente ve taşıma işleri komisyoncuları ile nakliyat ambarı ve kargo işletmeciliği ve benzeri hizmetlerin şartlarını belirlemek, taşıma işlerinde istidham edilenlerin niteliklerini, haklarını ve sorumluluklarını saptamak, karayolu taşımalarının, diğer taşıma sistemleri ile birlikte ve birbirlerini tamamlayıcı olarak hizmet vermesini ve mevcut imkânların daha yararlı bir şekilde kullanılmasını sağlamaktır."
"Bu Kanun kamuya açık karayolunda motorlu taşıtlarla yapılan yolcu ve eşya taşımalarını, taşımacıları, taşıma acentelerini, taşıma işleri komisyoncularını, nakliyat ambarı ve kargo işletmecilerini, taşıma işlerinde çalışanlar ile taşımalarda yararlanılan her türlü taşıt, araç, gereç, yapıları ve benzerlerini kapsar.
Ancak, özel otomobillerle ve bunların römorklarıyla yapılan taşımalar, genel ve katma bütçeli dairelerle, il özel idareleri, belediyeler, üniversiteler ve kamu iktisadî teşebbüslerine ait otomobillerle yapılan taşımalar, Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı, Sahil Güvenlik Komutanlığı ve Emniyet Genel Müdürlüğine ait motorlu taşıt ve bunların römorkları ile yapılan taşımalar, lastik tekerlekli traktörlerle çekilen römorklarla yapılan taşımalar bu Kanun hükümlerine tâbi değildir.
İl sınırları içerisindeki taşımalar ile yüz kilometreye kadar olan şehirlerarası taşımaların düzenlenmesi il ve ilçe trafik komisyonları ile işbirliği yapılmak suretiyle ilgili valiliklere, belediye sınırları içerisindeki şehiriçi taşımalar belediyelere bu Kanuna göre düzenlenecek yönetmelik esasları dahilinde bırakılabilir.
Uluslararası anlaşmalar ile savaş hali, olağanüstü hal ve doğal afet durumlarında uygulanacak hükümler saklıdır."
söyledir:
"Taşımacılık, acentelik ve taşıma işleri komisyonculuğu ile nakliyat ambarı ve kargo işletmeciliği yapılabilmesi için Bakanlıktan yetki belgesi alınması zorunludur."
"(Değişik: 12/7/2013-6495/32 md.)
(Değişik fikra: 27/3/2025-7546/5 md.) Bu Kanunun;
a) 5inci maddesine göre yetki belgesi almadan veya yetki belgesi aldığı halde yetki belgesi kapsamına uygun olmayan faaliyetlerde bulunanlara 17.000 Türk lirasından 170.000 Türk lirasına kadar, yetki belgesi olduğu halde taştını yetki belgesine kaydettirmeden kullananlara 8.500 Türk lirasından 85.000 Türk lirasına kadar,
... idari para cezası verilir.
(Ek fikra: 27/3/2025-7546/5 md.) Birinci fikranın;
a) (a), (b), (f), (h) ve (1) bentlerine göre idari para cezası verilenler hakkında 48 saat geçmeden,
... aynı kabahat için ikinci bir ceza verilmez.
(Ek fikra: 27/3/2025-7546/5 md.) Bu Kanuna aykırılık teşkil eden kabahatlerin kapsamı, niteliği ile cezanın caydrıcılığı göz önünde bulundurularak; bu madde kapsamında uygulanacak idari para cezalarına ve bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Bakanlıkça hazırlanan ve Resmî Gazete'de yayımlanmak suretiyle yürürlüğe konulan yönetmelikle düzenlenir.
Bu Kanuna göre verilen idari para cezaları tebliğinden itibaren bir ay içinde ödenir.
(Ek fikra: 27/12/2023-7491/46 md.) Sürücüsinün tabiiyetine bakılmaksızın yabancı plakali taşit için birinci fikra kapsamında uygulanacak olan idari para cezaları, tebligat şartı aranmaksızın sürticüsü bilgilendirilmek suretiyle tahsil edilir. Cezalar tahsil edilmeden, cezaya muhatap yabancı plakali taştının ülkeyi terk etmesine izin verilmez. Bu fikra hükümlerinin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Ticaret Bakanlığı, İçişleri Bakanlığı, Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Bakanlıkça müştereken altı ay içinde belirlenir. Uluslararası sözleşme hükümleri saklıdır."
" (Değişik: 25/6/2009-5917/34 md.)
Bu Kanunda yazılı idari para cezalarını uygulamaya Ulaştırma Bakanının yetkilendirdiği Bakanlık personeli, trafik polisi ve zabıtası, trafik polisinin görev alanı dışında kalan yerlerde rütbeli jandarma personeli, sınır kapılarında görev yapan gümrük muhafaza ve gümrük muayene memurları ile bunların amirleri, terminallerde görevli belediye zabıtası yetkilidir.
Bu Kanun kapsamında faaliyet gösterenlere hangi hallerde uyarma, geçici durdurma ve iptal şeklinde idari müeyyideler uygulanacağına ilişkin hususlar yönetmelikle düzenlenir.
Bu Kanuna göre verilen idari para cezaları, yönetmelikte düzenlenen uyarma, geçici durdurma ve iptal şeklindeki idari müeyyidelerin uygulanmasına engel teşkil etmez."
"(1) Bu Yönetmeliğin amacı, karayolu taşımacılık faaliyetlerini ülke ekonomisinin gerektirdiği şekilde düzenlemek; taşımacılık faaliyetlerinde düzeni ve güvenliği sağlamak; taşımacı, acente, taşıma işleri komisyonculuğu, taşıma işleri organizatörlüğü, nakliyat ambarı işletmeciliği, kargo işletmeciliği, lojistik işletmeciliği, (Değişik ibare:RG-15/5/2025-32901) kurye işletmeciliği, terminal işletmeciliği ve benzeri taşımacılık faaliyetleri için mali yeterlilik, mesleki yeterlilik, mesleki saygılık ilkelerine uygun olarak pazara giriş şartları ile bu faaliyetlerde bulunanların, gönderenlerin, yolcuların, çalışanların haklarını, sorumluluklarını, yükümlülüklerini tespit etmek; taşımacılık faaliyetlerinde istihdam edilenler ile taşımacılık faaliyetlerinde yararlanılan taşit, araç, gereç, yapı, tesis ve benzerlerinin niteliklerini belirlemek; karayolu taşımalarının diğer taşıma sistemleriyle birlikte ve birbirlerini tamamlayıcı olarak hizmet vermesini, denetimini ve mevcut imkânların daha yararlı bir şekilde kullanılmasını sağlamaktır."
"(1) Bu Yönetmelik, kamuya açık karayolunda motorlu taşıtlarla yapılan yolcu ve eşya taşımalarını, taşımacı, acente, taşıma işleri komisyonculuğu, taşıma işleri organizatörlüğü, nakliyat ambarı işletmeciliği, kargo işletmeciliği, lojistik işletmeciliği, (Değişik ibare:RG-15/5/2025-32901) kurye işletmeciliği, terminal işletmeciliği ve benzeri taşımacılık faaliyetlerini yapanlar ile taşıma işlerinde çalışanları, taşımacılık faaliyetlerinde yararlanılan her türlü taşit, araç, gereç, yapı, tesis ve benzerlerini kapsar.
(2) Servis taşımaları hakkındaki usul ve esaslar, Bakanlıkça ayrıca düzenlenir."
"(1) Bu Yönetmelik kapsamına giren taşımacılık, acentelik, taşıma işleri komisyonculuğu, taşıma işleri organizatörlüğü, nakliyat ambarı işletmeciliği, kargo işletmeciliği, lojistik işletmeciliği, (Değişik ibare:RG-15/5/2025-32901)(5) kurye işletmeciliği, terminal işletmeciliği ve benzeri faaliyetlerde bulunacak gerçek ve tüzel kişilerin yapacakları faaliyetlere uygun olan yetki belgesini/belgelerinikanlıktan almaları zorunludur."
"(4) (Değişik:RG-15/5/2025-32901) A1, B2, D2 ve S yetki belgesi eki taşıt belgelerinde kayıtlı taşıtlarını, taşıtın kayıtlı olduğu yetki belgesi kapsamı dışında ve/veya yetki belgesi olmayan gerçek veya tüzel kişilerin faaliyetleri için kullandıramazlar. Bu fikraya uymayan yetki belgesi sahiplerine 50 uyarma verilir. Bu fikraya göre, bir takvim yılı içinde on kez uyarma düzenlenmesi ve bu uyarmaların tebliğ edilmesi halinde, ilgili yetki
belgesi iptal edilir."
"(1) Kanunda öngörülen ve bu Yönetmelikte belirtilen kusurları ve/veya ihlalleri işleyenler hakkında, 66 ncı maddede belirtilen görevliler tarafından idari para cezası ve/veya ihlal tespitine dair tutanak düzenlenir.
(2) Tutanaklar, para cezası gerektiren kusurlar için idari para cezası karar tutanağı, uyarma gerektiren mevzuat ihlalleri için ihlal tespit tutanağı olmak üzere iki şekilde düzenlenir.
(3) Birden fazla kusurun bir arada işlenmesi halinde her kabahat için ayrı idari para cezası karar tutanağı düzenlenir.
(4) Birden fazla mevzuat ihlalinin bir arada işlenmesi halinde her ihlal için ayrı ihlal tespit tutanağı düzenlenir. (Ek cümle:RG-21/11/2020-31311) Ancak, bu fikra kapsamında ayrı ayrı düzenlenmesi gereken ihlal tespit tutanakları, yapılan ihlaller ve karşılığında uyarma adetleri ayrı ayrı belirtilmek suretiyle elektronik ortamda tek bir ihlal tespit tutanağı olarak düzenlenebilir.
(5) İdari para cezalarına ilişkin diğer hususlarda (Değişik ibare:RG-15/11/2019-30949) Hazine ve Maliye Bakanlığına yayımlanan mevzuat esas alınır.
(6) Bu maddeye göre düzenlenecek tutanaklar, elektronik olarak da düzenlenebilir. Elektronik olarak düzenlenecek tutanaklara ilişkin hususlar, Bakanlıkça düzenlenir."
şöyledir:
"(1) Kanunda öngörülen idari para cezaları, Kanunda ve bu Yönetmelikte düzenlenen uyarma, geçici durdurma ve iptal gibi idarî müeyyidelerin uygulanmasına engel teşkil etmez.
(2) Birden fazla kabahatin bir arada işlenmesi halinde her kabahat için ayrı ayrı idari para cezası uygulanır.
(3) Kanun veya bu Yönetmeliğe muhalefet nedeniyle, elektronik ortamda tespit edilecek kabahat ve ihlal için, denetimle görevli Bakanlık personeli giyaben işlem tesis eder."
"(Değişik: 6/12/2006-5560/31 md.)
(1) Bu Kanunun;
a) İdarî yaptırım kararlarına karşı kanun yoluna ilişkin hükümleri, diğer kanunlarda aksine hüküem bulunmaması halinde,
b) Diğer genel hükümleri, idarî para cezası veya mülkiyetin kamuya geçirilmesi yaptırımını gerektiren bütün jüller hakkında, uygulanır."
"(1) Kabahatler karşılığında uygulanacak olan idarî yaptırmılar, idarî para cezası ve idarî tedbirlerden ibarettir.
(2) İdarî tedbirler, mülkiyetin kamuya geçirilmesi ve ilgili kanunlardaya alan diğer tedbirlerdir"
"(1) Diğer kanunlarda kabahat karşılığında öngörülen belirli bir süre için;
a) Bir meslek ve sanatın yerine getirilmemesi,
b) İşyerinin kapatılması,
c) Ruhsat veya ehliyetin geri alınması,
d) Kara, deniz veya hava nakil aracının trafikten veya seyrüseferden alıkonulması,
gibi yaptırimlara ilişkin hükümler, ilgili kanunlarda bu Kanun hükümlerine uygun değişiklik yapılmaya kadar saklıdır"
"(1)İdari para cezası ve mülkiyetin kamuya geçirilmesine ilişkin idari yaptırım kararına karşı, kararın tebliği veya tefhimi tarihinden itibaren en geç on beş gün içinde, sulh ceza mahkemesine başvurulabilir. Bu süre içinde başvurunun yapılmamış olması halinde idari yaptırım kararı kesinleşir.
(8) (Ek: 6/12/2006-5560/34 md.) İdarî yaptırım kararının verildiği işlem kapsamında aynı kişi ile ilgili olarak idarî yargıının görev alanına giren kararların da verilmiş olması halinde; idarî yaptırım kararına ilişkin hukuka aykırılık iddiaları bu işlemin iptali talebiyle birlikte idarî yargı merciinde görülür."
Raportör-Hâkim Şerife ÖZDOĞAN'ın, davanın çözümünde adli yargıının görevli olduğu yolundaki raporu ile dosyadaki belgeler okunduktan, ilgili Başsavcılarda görevlendirilen Yargıtay Cumhuriyet Savcısı Halil İbrahim ÇİFTÇI'nin davada adli yargıının, Danıştay Savcısı Yakup BAL'ın ise davada idari yargıının görevli olduğu yolundaki sözlü açıklamaları da dinlendikten sonra, gereği görüşülüp düşünüldü:
Dava, Karayolu Taşıma Yönetmeliğinin 30/4. maddesine muhalefet edildiğinden bahisle, davacı firma hakkında (50) uyarma cezası ve karşılığı olan 29.550 TL verilmesine ilişkin 03/10/2023 tarih ve UAB-ELK-A seri, 104259 sıra numaralı ihlal tespit tutanağının iptali istemiyle açılmıştır.
Dava dosyasının incelenmesinde, davacı şirkete ait aracın 03.10.2025 tarihinde yapılan denetimde Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 30/4. maddesini ihlal ettiği gerekçesiyle 50 Uyarı Puanı verilmesine ve karşılığı 29.550 TL uygulanmasına ilişkin UAB-ELK-A Seri nolu, 104259 Sıra nolu işlemin iptali istemiyle davacının ilk olarak Gaziosmanpaşa 3. Sulh Ceza Hakimliğinin 2025/5478 D.İş esasına kayden dava açtığı, anılan Mahkemece yapılan yargılama sonucunda verilen 23/12/2025 tarih ve E:2025/5478 D.İş sayılı karar ile idari yargı yerlerinin görevli olduğu gerekçesiyle davanın görev yönünden reddine karar verildiği, bu kararın 12/01/2026 tarihinde kesinleştiği, davacının sözkonusu görevsizlik kararı üzerinde aynı istemle idari yargıda dava açtığı, idari yargı yerinin idari para cezası ve uyarma cezasına ilişkin karara karşı açılan davanın görüm ve çözümünde, anılan Kanun'un 27. maddesinin (1) numaralı bendi uyarınca adli yargı yerinin görevli olduğu gerekçesiyle, 2247 sayılı Uyuşmazlık Mahkemesi'nin Kuruluş ve İşleyişi Hakkında Kanun'un 19. maddesi uyarınca, görevli yargı yerinin belirlenmesi için dosyanın Uyuşmazlık Mahkemesine gönderilmesine ve dosya incelemesinin bu konuda Uyuşmazlık Mahkemesince karar verilinceye kadar ertelenmesine, karar verdiği görülmüştür.
Yukarıda izah edilen düzenlemelere göre; Kabahatler Kanunu'nun idari yaptırım kararlarına karşı kanun yoluna ilişkin hükümlerinin, Kanun'un 19. maddesinde sayılan yaptırımlar saklı tutulmak kaydıyla, diğer kanunlarda aksine hüküum bulunmaması halinde uygulanacağı, diğer kanunlarda görevli mahkemenin gösterilmesi durumunda ise uygulanmayacağı anlaşılmaktadır.
5326 sayılı Kanun'un 27. maddesine, 5560 sayılı Kanun ile eklenen sekizinci fıkrasında, idari yaptırım kararının verildiği işlem kapsamında aynı kişi ile ilgili olarak idari yargıının görev alanına giren kararların da verilmiş olması halinde, idari yaptırım kararına ilişkin hukuka aykırılık iddialarının, bu işlemin iptali talebiyle birlikte idari yargı merciinde görüleceği kurala bağlanmış, bu maddenin gerekçesinde de bu hükümler, Kabahatler Kanunu'ndaki düzenlemelerin ortaya çıkardığı bağlantı sorununa çözüm getirilmesinin amaçlandığı ifade edilmiştir.
19/12/2006 tarihinde yürürlüğe giren bu düzenlemeye göre, Kabahatler Kanunu'nun; idari yaptırım kararlarına karşı kanun yoluna ilişkin hükümlerinin, diğer kanunlarda aksine hüküum bulunmaması halinde uygulanacağı, diğer kanunlarda görevli mahkemenin gösterilmesi durumunda ise uygulanmayacağı ancak idari yaptırım kararının verildiği işlem kapsamında aynı kişi ile ilgili olarak idari yargıının görev alanına giren kararların da verilmiş olması halinde, idari yaptırım kararına ilişkin hukuka aykırılık iddialarının, bu işlemin iptali talebiyle birlikte idari yargı merciinde görüleceği anlaşılmaktadır.
İncelenen uyuşmazlıkta, 4925 sayılı Kanun ve bu Kanun'a dayanılarak hazırlanan Karayolu Taşıma Yönetmeliği uyarınca süreli ya da süresiz faaliyetin durdurulmasına ilişkin bir idari yaptırım kararının bulunmadığı, 50 uyarma cezasının, 5326 sayılı Kanun'un 16. maddesinde belirtilen idari yaptırım türlerinden biri olduğu, 4925 sayılı Kanun'da yapılan değişikliklerle Kanun'un yeniden düzenlendiği ve bu haliyle 4925 sayılı Kanun'da ve bu Kanun'a dayanılarak hazırlanan Yönetmelikte görevli yargı yerine ve kanun yoluna ilişkin bir düzenlemenin yer almadığı anlaşılmıştır.
Bu durumda, Kabahatler Kanunu'nun 3. maddesinde, bu Kanun'un, idari yaptırım kararlarına karşı kanun yoluna ilişkin hükümlerinin, diğer kanunlarda aksine hüküum bulunmaması halinde uygulanacağı belirtildiğinden, uyarma cezasına ilişkin kararlara karşı açılan davanın görüm ve çözümünde, anılan Kanun'un 27. maddesinin (1) numaralı fıkrası uyarınca adli yargı yerinin görevli olduğu sonucuna varılmıştır.
Yukarıda belirtilen hususlar göz önünde bulundurularak, İstanbul 8. İdare Mahkemesince yapılan başvurunun kabulü ile, Gaziosmanpaşa 3. Sulh Ceza Hâkimliğince verilen 23/12/2025 tarih ve D.İş No.2025/5478 sayılı görevsizlik kararının kaldırılması gerekmiştir.
Açıklanan gerekçelerle;
A. Davanın çözümünde ADLİ YARGININ GÖREVLİ OLDUĞUNA,
B. İstanbul 8. İdare Mahkemesince yapılan BAŞVURUNUN KABULÜ ile, Gaziosmanpaşa 3. Sulh Ceza Hâkimliğince verilen 23/12/2025 tarih ve D.İş No.2025/5478 sayılı GÖREVSİZLİK KARARININ KALDIRILMASINA, 09/03/2026 tarihinde,inicinde,eri Ahmet ARSLAN ve Bilal CALIŞKAN'ın KARŞI OYLARI ve OY ÇOKLUĞU İLE KESİN OLARAK karar verildi.
| Başkan Vekili Kenan YAŞAR | Üye Eyüp SARICALAR | Üye Bayram ŞEN | Üye Döndü Deniz BİLİR |
| Üye Ahmet ARSLAN | Üye Mahmut BALLI | Üye Bilal ÇALIŞKAN |
Dava, Karayolu Taşıma Yönetmeliğinin 30/4. maddesine muhalefet edildiğinden bahisle, davacı fırma hakkında (50) uyarma cezası ve karşılığı olan 29.550 TL verilmesine ilişkin 03/10/2023 tarih ve UAB-ELK-A seri, 104259 sıra numaralı ihlal tespit tutanağının iptali istemiyle açılmıştır.
5326 sayılı Kabahatler Kanun'u'nun 3. maddesinde, bu Yasanın; İdarî yaptırım kararlarına karşı kanun yoluna ilişkin hükümlerinin, diğer kanunlarda aksine hükümin bulunmaması halinde; diğer genel hükümlerinin, İdarî para cezası veya mülkiyetin kamuya geçirilmesi yaptığını gerektiren bütün fiiller hakkında uygulanacağı; 16. maddesinde, kabahatler karşılığında uygulanacak olan idari yaptırımların, idari para cezası ve idari tedbirlerden ibaret olduğu; idari tedbirlerin, mülkiyetin kamuya geçirilmesi ve ilgili kanunlarda yer alan diğer tedbirler olduğu öngörülmüş; Kanun'un 27. maddesinin 8. fıkrasında ise, İdarî yaptırım kararının verildiği işlem kapsamında, aynı kişi ile ilgili olarak İdarî yargıın görev alanına giren kararların da verilmiş olması halinde; İdarî yaptırım kararına ilişkin hukuka aykırılık iddialarının bu işlemnin iptali istemiyle birlikte İdarî yargı yerlerinde görüleceği hükmüne yer verilmiştir.
Öte yandan; iptal davalarının konusunu, ilgililerin hukukunu etkileyen, bu özellikleri nedeniyle de idari yargı düzeni içinde yargısal denetime tabi tutulan idari işlemler oluşturmaktadır.
İdarî işlem; idarenin, hukuk aleminde değişiklik, yenilik doğuran irade açıklaması olup; bir tasarruf veya kararın idari işlem sayılabilmesi için, idari makamca verilmiş olması ve idarenin, idare hukuku alanında gördüğü idari faaliyete ilişkin olması gerekmektedir.
İdarî makamların, idari faaliyetin görülmesi sırasında kullandıkları kamu gücü ise, söz konusu makamlara, bireyler ile girdikleri ilişkilerde, onların iradesinden bağımsız bir şekilde, hatta karşı iradelerine rağmen, tek yanlı olarak hukuki sonuçlar ve etkiler yaratabilecek işlemler yapabilme yetki ve yeteneği tanıdığından, kamu gücünün kullanılmasınaından doğan uyuşmazlıkların idari yargı yerinde görülmesi gerektiği会计。
Uyuşmazlık, davacıya Karayolu Taşıma Yönetmeliğinin 30/4. maddesi uyarınca uyarma cezası verilmesine yönelik olarak tutulan ihlal tespit tutanağında kaynaklanmakta olup; karayolu taşıma mevzuatının yetki belgesi sahiplerine yüklediği yükümlülüğün yerine getirilmesinin sağlanması için, davalı idarece kamu gücüne dayalı olarak, tek yanlı irade beyanı ile tesis edilen dava konusu işlemnin iptali istemiyle açılan davanın, 5326 sayılı Kanun'un 16. maddesinde belirtilen idari yaptırım türlerine yönelik bir niteliği bulunmamaktadır.
Buna göre idari yaptırım uyuşmazlığından kaynaklanmayan, karayolu taşıma mevzuatının yetki belgesi sahiplerine yüklediği yükümlülüğün yerine getirilmesi amacıyla idarenin kamu gücüne dayanarak tek yanlı irade beyanı ile tesis ettiği bir idari işlemden doğan uyuşmazlığın görün ve çözümü idari yargı yerinin görevine girmektedir.
Açıklanan nedenlerle, yukarıda yer alan kanun hükümleri uyarınca davanın görün ve çözümünde idari yargı yeri görevli olduğundan adli yargıyı görevli kabul eden çoğunluğun kararna katılmıyoruz.
Üye Ahmet ARSLAN
Üye Bilal ÇALIŞKAN